خبرگزاری مهر – گروه جامعه: کنکور دغدغه چندین دهه خانواده‌هاست. موضوعی که به سرنوشت دانش‌آموزان گره خورده است و برخی خانواده‌ها حتی معادل خوشبختی فرزندان می‌دانند. از سال ۱۴۰۰ که مصوبه کنکوری شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب شد، ماجرای سوابق تحصیلی محل بحث فراوان بین کارشناسان مختلف بود. تأثیری که پله پله افزایش یافت و حالا به ۶۰ درصد قطعی رسیده است.

طی سال‌های اخیر، نحوه تأثیر معدل و سوابق تحصیلی در آزمون سراسری همواره محل بحث و اختلاف نظر میان کارشناسان آموزشی، مسئولان و داوطلبان بوده است. گروهی بر افزایش سهم عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان در تعیین سرنوشت کنکور تأکید داشتند و آن را گامی در مسیر کاهش وابستگی نظام آموزشی به آزمون‌های تستی می‌دانستند؛ در مقابل، برخی نیز نسبت به تبعات اجرای این سیاست و تأثیر آن بر عدالت آموزشی هشدار می‌دادند.

سوابق تحصیلی در جلسه اخیر شورای معین شورای عالی انقلاب فرهنگی تغییرات جدیدی را به خود دید. بر این اساس در آزمون سراسری سال ۱۴۰۵ که متقاضیان ورود به آموزش عالی در اواخر مرداد ماه سال جاری در آن شرکت می‌کنند سوابق تحصیلی ۶ درس پایه یازدهم با تأثیر مثبت و سوابق تحصیلی همه دروس پایه دوازدهم با تأثیر ۶۰ درصد مبنای سنجش و پذیرش دانشجو خواهد بود.

در همین راستا آرمان آرا با اردشیر هاشمی کارشناس حوزه آموزش و پرورش گفتگویی داشته است.

تأثیر نمرات پایه یازدهم در کنکور تصمیمی عادلانه است یا ناعادلانه؟

هاشمی: در پی تصویب تأثیر نمرات پایه یازدهم در کنکور سراسری، بحث‌های مختلفی درباره درستی یا نادرستی این تصمیم مطرح شده است. بر اساس آخرین مصوبات، تأثیر سوابق تحصیلی پایه دوازدهم به‌صورت قطعی در کنکور اعمال می‌شود ولی تأثیر نمرات پایه یازدهم مثبت است.

در این خصوص، یکی از کارشناسان آموزشی معتقد است که اصل قانون تأثیر سوابق تحصیلی از سال‌های گذشته تصویب شده بود و دانش‌آموزان نیز بر همین اساس برای کنکور برنامه‌ریزی کرده بودند.

آیا دانش‌آموزان آمادگی این تغییر را داشتند؟

هاشمی: از ابتدا قرار بود مجموع سوابق تحصیلی پایه‌های یازدهم و دوازدهم ۶۰ درصد تأثیر داشته باشد. این موضوع از سال گذشته به تصویب رسیده بود و دانش‌آموزان نیز با همین مبنا درس خوانده، کلاس‌های آموزشی شرکت کرده و برای آزمون آماده شده بودند.

تغییر قوانین باید متوجه کدام پایه تحصیلی باشد؟

هاشمی: اگر قرار باشد به دلیل شرایط خاص امسال تغییری در قانون ایجاد شود، این تغییر باید بیشتر متوجه دانش‌آموزان پایه دوازدهم باشد؛ زیرا آن‌ها از ماه‌های پایانی سال تحصیلی تحت تأثیر شرایط جنگی و فشارهای ناشی از آن قرار گرفته‌اند. در مقابل، دانش‌آموزان پایه یازدهم امتحانات خود را در سال گذشته و در شرایط نسبتاً عادی پشت سر گذاشته‌اند.

ثبات در قوانین آموزشی چه اهمیتی دارد؟

هاشمی: قوانین آموزشی نباید هر سال و حتی هر چند ماه یک‌بار دستخوش تغییر شوند. بهترین حالت این بود که قانون بدون دستکاری اجرا می‌شد. اما اگر قرار بر اصلاح بود، منطقی‌تر این بود که میزان تأثیر نمرات پایه دوازدهم کاهش پیدا کند یا به‌صورت تأثیر مثبت اعمال شود.

به‌طور کلی با افزایش وزن امتحانات نهایی موافقم؛ زیرا کنکور یک آزمون چندساعته است و عوامل مختلفی مانند استرس، بیماری یا شرایط روحی می‌تواند نتیجه آن را تحت تأثیر قرار دهد. تأثیر سوابق تحصیلی تا حدی می‌تواند این فشار را کاهش دهد و ارزیابی دانش‌آموز را به عملکرد چندساله او وابسته کند.

شرط اصلی موفقیت طرح سوابق تحصیلی چیست؟

هاشمی: استرس کنکور گاهی تأثیرات روانی بلندمدتی بر دانش‌آموزان می‌گذارد. به همین دلیل، اصل تأثیر سوابق تحصیلی می‌تواند اقدامی مثبت باشد؛ البته به شرط آنکه امتحانات نهایی در شرایط استاندارد، سالم و بدون تخلف برگزار شوند.

مشکل اصلی، تغییر قانون در میانه مسیر است که اگر قرار به اصلاح وجود داشت، باید با بررسی‌های کارشناسی دقیق انجام می‌شد. به نظر من یا نباید قانون تغییر می‌کرد، یا در صورت تغییر، تأثیر نمرات پایه دوازدهم دانش‌آموزان امسال کاهش می‌یافت و به‌صورت تأثیر مثبت اعمال می‌شد. تصمیم فعلی از نگاه کارشناسی محل ایراد است و می‌تواند برای بخشی از داوطلبان ناعادلانه تلقی شود.

در مجموع، مصوبه جدید شورای عالی انقلاب فرهنگی درباره نحوه تأثیر سوابق تحصیلی در کنکور سراسری ۱۴۰۵ را می‌توان تلاشی برای ایجاد تعادل میان ضرورت ارتقای جایگاه آموزش مدرسه‌ای و کاهش فشارهای روانی و آموزشی وارد بر دانش‌آموزان ارزیابی کرد.

بر این اساس، اعمال مثبت سوابق تحصیلی پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵ موجب می‌شود داوطلبان از تأثیر منفی احتمالی نمرات این پایه مصون بمانند و در عین حال بتوانند از امتیاز نمرات مطلوب خود برای بهبود رتبه و تراز بهره‌مند شوند. در مقابل، پایه دوازدهم همچنان نقش تعیین‌کننده خود را در فرآیند سنجش و پذیرش دانشجو حفظ خواهد کرد.

این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که نظام آموزشی کشور طی سال‌های اخیر با تغییرات گسترده‌ای در شیوه برگزاری امتحانات نهایی و نحوه سنجش داوطلبان کنکور مواجه بوده است.

برگزاری بخشی از آموزش‌ها به صورت مجازی، دغدغه‌های خانواده‌ها درباره عدالت آموزشی و نگرانی دانش‌آموزان نسبت به تأثیر مستقیم نمرات مدرسه در سرنوشت تحصیلی آنان، از جمله عواملی بود که ضرورت بازنگری در برخی از مصوبات پیشین را بیش از پیش نمایان کرد.

از سوی دیگر، محدود شدن تعداد دروس مؤثر پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۶ به شش درس را نیز می‌توان اقدامی در راستای کاهش حجم فشار امتحانات نهایی و تمرکز بیشتر دانش‌آموزان بر دروس اصلی دانست. این تغییر ضمن حفظ نقش سوابق تحصیلی در فرآیند پذیرش دانشجو، می‌تواند از افزایش بار آموزشی و استرس ناشی از تعدد آزمون‌های نهایی جلوگیری کند و به مدیریت بهتر فرآیند یادگیری در مدارس بینجامد.

همچنین تسهیل شرایط ترمیم نمره و فراهم شدن امکان شرکت مجدد داوطلبان در آزمون‌های مربوط به یک یا چند درس، فرصتی تازه برای جبران کاستی‌های آموزشی و ارتقای سوابق تحصیلی ایجاد کرده است. این موضوع به ویژه برای داوطلبانی که به دلایل مختلف در امتحانات گذشته نتوانسته‌اند عملکرد مطلوبی داشته باشند، اهمیت ویژه‌ای دارد و می‌تواند به افزایش احساس عدالت و فرصت برابر در نظام سنجش کشور کمک کند.

با این حال، موفقیت نهایی این مصوبات تا حد زیادی به نحوه اجرا، اطلاع‌رسانی دقیق و ایجاد ثبات در سیاست‌های آموزشی و سنجشی وابسته خواهد بود. کارشناسان معتقدند دانش‌آموزان و خانواده‌ها بیش از هر چیز به پیش‌بینی‌پذیر بودن قوانین و پرهیز از تغییرات مکرر نیاز دارند تا بتوانند برنامه‌ریزی مناسبی برای آینده تحصیلی خود داشته باشند. از این رو انتظار می‌رود دستگاه‌های مسئول با ابلاغ سریع و شفاف جزئیات اجرایی، زمینه اجرای منظم این مصوبات را فراهم کرده و از بروز ابهام یا سردرگمی در میان داوطلبان جلوگیری کنند.

خبرگزاری مهر، گروه بین‌الملل: به تازگی انتشار اسناد مالی سه‌ماهه نخست ۲۰۲۶، پرسشی جدی را دوباره پیش کشید و آن اینکه آیا ترامپ در مقام رئیس‌جمهور، سیاست‌ورزی می‌کند یا از قدرت نوسان می‌گیرد؟ طبق گزارش رویترز، او در این دوره دست‌کم ۲۲۰ تا حدود ۷۵۰ میلیون دلار معامله در سهام و اوراق شرکت‌های بزرگ آمریکایی داشته است؛ شرکت‌هایی که بسیاری از آن‌ها از تصمیمات دولت تاثیر می‌پذیرند.

از نگاه کارشناسان، ترامپ با مواضع متناقض درباره جنگ، تعرفه، مذاکره – همانند مذاکرات اخیر و جاری با ایران- بازارها را دچار شوک می‌کند، در حالی که خود او، خانواده و اطرافیانش در همان بازارها ذی‌نفع‌اند.

ثروت‌سازی از قدرت؛ ترامپ، خانواده و الیگارش‌های نزدیک

بسیاری بر این باورند که بازگشت ترامپ به کاخ سفید فقط یک رخداد سیاسی نبود؛ برای خود او، خانواده‌اش و حلقه‌ای از میلیاردرهای نزدیک به قدرت به فرصتی بزرگ برای افزایش ثروت و نفوذ مالی تبدیل شد. مسئله اصلی این نیست که ترامپ یا اطرافیانش ثروتمندند؛ مسئله این است که در دوره او، مرز میان قدرت عمومی، منفعت خصوصی، برند خانوادگی و منافع بازار به‌طرزی بی‌سابقه مخدوش شده است.

۱. رئیس‌جمهوری با ثروت رو به افزایش و منافع درهم‌تنیده

برآوردهای فوربز نشان می‌دهد ثروت ترامپ در سال ۲۰۲۶ به حدود ۶.۵ میلیارد دلار رسیده است؛ یعنی حدود ۱.۴ میلیارد دلار بیشتر از سال قبل. این ارقام، حتی اگر دقیق و نهایی نباشند، نشان می‌دهند بازگشت ترامپ به قدرت با جهشی بزرگ در ثروت شخصی او همراه بوده است.

در کنار این افزایش ثروت، اسناد افشای مالی جدید نشان می‌دهد ترامپ در سه‌ماهه نخست ۲۰۲۶ دست‌کم ۲۲۰ میلیون دلار معامله در اوراق و سهام شرکت‌های آمریکایی داشته و ارزش این معاملات در بازه‌های اعلامی می‌تواند تا حدود ۷۵۰ میلیون دلار برسد. سازمان ترامپ گفته این معاملات توسط مدیران ثالث انجام شده، اما مسئله اخلاقی همچنان باقی است؛ اینکه رئیس‌جمهوری که سیاست‌هایش می‌تواند بر سهام شرکت‌های فناوری، دفاعی، بانکی و انرژی اثر بگذارد، نباید هم‌زمان چنین منافع مالی گسترده و فعالی داشته باشد.

۲. خانواده ترامپ؛ تبدیل نام خانوادگی به ماشین درآمدزایی

در مورد خانواده ترامپ، حوزه کریپتو و رمز ارز به یکی از روشن‌ترین نمونه‌های تبدیل قدرت سیاسی به منفعت اقتصادی بدل شده است. رویترز در گزارش تحقیقی خود نوشت خانواده ترامپ فقط در نیمه نخست ۲۰۲۵ بیش از ۸۰۰ میلیون دلار از فروش دارایی‌های کریپتویی به دست آورده و علاوه بر آن، احتمالاً میلیاردها دلار سود تحقق‌نیافته یا «روی کاغذ» نیز داشته اند.

رویترز در گزارش روش‌شناسی خود نیز محاسبه کرده که سازمان ترامپ در همان دوره حدود ۸۰۲ میلیون دلار درآمد از پروژه‌های کریپتویی داشته است؛ رقمی که درآمد سنتی این خانواده از املاک، گلف و برندینگ را کاملاً تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. اینجا دیگر بحث یک کسب‌وکار خانوادگی معمولی نیست؛ خانواده رئیس‌جمهور در بازاری فعال شده که دولت او درباره مقررات، مشروعیت و آینده آن تصمیم می‌گیرد.

۳. ایلان ماسک؛ الیگارش نزدیک به قدرت

ایلان ماسک نماد روشن الیگارشی نزدیک به ترامپ است؛ کسی که فقط یک کارآفرین ثروتمند نیست، بلکه بازیگری سیاسی با نفوذ مستقیم بر دولت و بازار است. رویترز گزارش داده ماسک برای کمک به پیروزی ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴ بیش از ۲۵۰ میلیون دلار هزینه کرده است؛ عددی که او را از یک حامی عادی سیاسی به سرمایه‌گذار بزرگ در بازگشت ترامپ تبدیل می‌کند.

از سوی دیگر، ثروت ماسک در همین دوره به سطحی کم‌سابقه رسید. فوربز در مه ۲۰۲۶ دارایی او را حدود ۷۸۲ میلیارد دلار برآورد کرده است. طبق گزارش بیزینس اینسایدر، ثروت او حدود ۷۲۲ میلیارد دلار برآورد می‌شود. نمی‌توان همه این افزایش را مستقیماً به ترامپ نسبت داد اما نمی‌توان هم‌زمانی نزدیکی سیاسی ماسک به دولت، قراردادهای عظیم شرکت‌هایش، نفوذ او در سیاست‌گذاری و جهش ارزش دارایی‌هایش را نادیده گرفت.

۴. حلقه ثروتمندان اطراف دولت؛ کابینه و اقتصاد رفاقتی

دولت دوم ترامپ از همان ابتدا با حضور پررنگ میلیاردرها و مدیران بسیار ثروتمند شناخته شد. فوربز در گزارشی، کابینه ترامپ را ثروتمندترین کابینه تاریخ آمریکا توصیف کرده است؛ ترکیبی که نشان می‌دهد دولت او نه فقط از حمایت ثروتمندان برخوردار است، بلکه خود به محیطی برای حضور مستقیم ثروتمندان در تصمیم‌گیری عمومی تبدیل شده است.

این الگو فقط به کابینه محدود نیست؛ گزارش آسوشیتدپرس درباره معاملات سهام ترامپ یادآوری می‌کند که برخی شرکت‌های حاضر در سبد مالی او، از جمله شرکت‌های فناوری و دفاعی، مستقیماً از سیاست‌های دولت اثر می‌پذیرند. وقتی رئیس‌جمهور، خانواده‌اش، حامیان مالی و میلیاردرهای نزدیکش هم‌زمان در بازارهایی ذی‌نفع‌اند که دولت درباره آن‌ها تصمیم می‌گیرد، نام این وضعیت موفقیت اقتصادی نیست؛ این همان اقتصاد رفاقتی است که در آن نزدیکی به قدرت، خود به دارایی تبدیل می‌شود.

نوسان‌گیری سیاسی؛ از جنگ‌طلبی و تناقض‌گویی تا بازی با مذاکرات

ترامپ فقط در بازار حضور ندارد بلکه او خود به یکی از تولیدکنندگان اصلی نوسان در بازار تبدیل شده است. تفاوت او با یک سرمایه‌گذار عادی در این است که هر جمله، تهدید، عقب‌نشینی یا وعده او می‌تواند قیمت سهام، نفت، طلا، دلار و دارایی‌های پرریسک را جابه‌جا کند.

وقتی چنین فردی هم‌زمان دارای پرتفوی فعال مالی است، مسئله دیگر صرفاً مدیریت دارایی شخصی نیست؛ مسئله تبدیل قدرت سیاسی به اهرمی برای اثرگذاری بر بازار است. افشای هزاران معامله سهام در سه‌ماهه نخست امسال، آن هم در شرکت‌هایی که از سیاست‌های دولت او اثر می‌پذیرند، از همین زاویه نگران‌کننده است.

کارشناسان معتقدند که الگوی رفتاری ترامپ، بازار را نه با «ثبات» بلکه با «شوک» تغذیه می‌کند. او در موضوع تعرفه‌ها، جنگ تجاری، تهدید نظامی، تحریم، مذاکره و توافق، بارها با پیام‌های ناگهانی و تغییر موضع‌های سریع، سرمایه‌گذاران را از بازارهای پرریسک به پناهگاه‌های امن و دوباره به سمت ریسک سوق داده است.

همین الگو در مواجهه با ایران نیز تکرار شده است؛ یک روز از پیشرفت مذاکرات و نزدیک بودن توافق سخن می‌گوید، روز دیگر تأکید می‌کند عجله‌ای برای توافق ندارد و محاصره تا زمان امضای توافق باقی می‌ماند؛ یک روز از بازگشایی تنگه هرمز در چارچوب توافق حرف می‌زند، روز دیگر تهدید می‌کند اگر تهران با توافق مطلوب واشنگتن همراه نشود، آمریکا می‌تواند حملات را از سر بگیرد یا شدیدتر کند!

این تناقض‌گویی همان نقطه خطرناک است یعنی سیاست خارجی آمریکا به‌جای آنکه ابزار کاهش بحران باشد، به موتور تولید نوسان تبدیل می‌شود؛ نوسانی که مردم، مصرف‌کنندگان انرژی و اقتصادهای وابسته به واردات نفت هزینه آن را می‌پردازند. این رفتار از منظر اخلاق عمومی، چیزی جز فرسایش اعتماد، بی‌اعتنایی به مسئولیت سیاسی و تبدیل جنگ، مذاکره، تحریم و صلح به ابزار منفعت خصوصی و حلقه نزدیک قدرت نیست.

به گزارش آرمان آرا، سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه در گفت‌وگوی ویژه خبری با اشاره به سالگرد شهدای جنگ ۱۲ روزه و حوادث اخیر، اظهار کرد: ما در طول یک سال دو جنگ بسیار سنگین را پشت سر گذاشتیم؛ یک واقعیت است که جنگ ۱۲ روزه و پس از آن، شرایطی که در این روزها با آن مواجه هستیم، آزمون‌های بزرگی برای کشور بود.

سیدعباس عراقچی گفت: به نظر من آنها بعد از جنگ ۱۲ روزه فکر کردند شاید تجهیزات خود را به اندازه کافی آماده نکرده بودند و شاید به این نتیجه رسیدند که نقطه قوت ما، یعنی انسجام اجتماعی، باید در مرحله نخست هدف قرار گیرد. بر همین اساس تمهیداتی را اندیشیدند و خودشان را برای یک جنگ بزرگ‌تر آماده کردند.

وی افزود: در این فاصله ما وقایع ۱۸ دی و مسائل پس از آن را داشتیم و سپس با جنگ ۴۰ روزه مواجه شدیم؛ جنگی که آنها تصور می‌کردند این بار می‌توانند با خیال واهی خود کار را تمام کنند.

وزیر امور خارجه ادامه داد: اما با یک مقاومت بسیار جانانه و سرسختانه از سوی ایران مواجه شدند. این مقاومت فقط مقاومت نیروهای مسلح ایران نبود، بلکه مقاومت مردم ایران بود؛ مردمی که در طول ۴۰ روز جنگ و همچنین در دوره آتش‌بس تا امروز، ایستادگی خود را نشان دادند.

عراقچی تصریح کرد: در وهله نخست، این مقاومت مدیون نیروهای مسلح ماست که جانفشانی کردند. واقعاً همه ما، تک‌تک مردم و مسئولان، مدیون تک‌تک نیروهای مسلح و شهدای عزیز نیروهای مسلح هستیم که جان خود را فدا کردند.

وی گفت: از فرماندهان و سربازان گرفته تا کسانی که پشت لانچرها بودند، کسانی که در قایق‌ها حضور داشتند و افرادی که در مراکز مختلف مقاومت کردند و تا شهادت ایستادگی کردند، همه نقش بزرگی داشتند. آنها در این مدت یک لحظه نیروهای مسلح، مسئولان و کل کشور را تنها نگذاشتند.

وزیر امور خارجه افزود: مردم هر شب در خیابان‌ها بودند، هر روز در صحنه حضور داشتند، در برابر کمبودها، سختی‌ها و مشکلات مقاومت کردند، پایداری کردند و شکیبایی نشان دادند. این حضور در صحنه که به‌درستی از آن با تعبیر «برانگیختگی» و نوعی «بعثت» یاد شد، واقعیتی بود که ما شاهد آن بودیم.

عراقچی با اشاره به نقش رسانه‌ها اظهار کرد: در کنار این مقاومت، رسانه‌های ما و به‌ویژه صداوسیما نیز نقش مؤثری ایفا کردند. رسانه‌های کشور تلاش کردند واقعیت‌ها را منتقل کنند و در این مسیر همراهی داشتند.

وی ادامه داد: در کنار همه اینها، دیپلماسی ما نیز تلاش کرد صدای به‌حق مردم ایران در عرصه جهانی باشد. از طریق ملاقات‌ها، مصاحبه‌ها و اقدامات مختلف، دیپلماسی کشور تلاش کرد از منافع مردم ایران دفاع کند و در عین حال یار و همراه نیروهای مسلح در اقداماتی باشد که انجام می‌شد.

وزیر امور خارجه با اشاره به ارتباط میان میدان و دیپلماسی گفت: من همیشه گفته‌ام که بحث میدان و دیپلماسی موضوعی بسیار جدی است. هیچ دوگانگی میان این دو وجود ندارد. برخی می‌گویند وحدت میدان و دیپلماسی، اما من معتقدم حتی تعبیر وحدت هم کافی نیست؛ بلکه میان این دو باید یگانگی وجود داشته باشد.

عراقچی افزود: میدان و دیپلماسی در یک راستا و با یک هدف حرکت می‌کنند، اما هرکدام از سنگری متفاوت این هدف را دنبال می‌کنند. من همیشه معتقد بوده‌ام یک ضلع سوم نیز وجود دارد و آن رسانه است؛ یعنی دیپلماسی و رسانه باید در کنار یکدیگر حرکت کنند.

وی ادامه داد: این بار یک ضلع چهارم نیز به این مجموعه اضافه شد و آن خیابان بود؛ یعنی تجلی حضور مردمی. این چهار رکن با یکدیگر حرکت کردند: میدان، دیپلماسی، رسانه و حضور مردم.

وزیر امور خارجه تأکید کرد: وظیفه دیپلماسی، پشتیبانی از میدان و تثبیت دستاوردهای میدانی است؛ یعنی دستاوردهایی که نیروهای مسلح و سایر بخش‌های کشور با اقدامات خود ایجاد می‌کنند.

عراقچی گفت: در جنگ ۴۰ روزه، فکر می‌کنم دوستان ما در نیروهای مسلح و فرماندهان عزیز نیز شهادت خواهند داد که نزدیکی و ارتباط مستقیم و مستمری میان وزارت امور خارجه و نیروهای مسلح وجود داشت؛ میان بنده و فرماندهان و همچنین میان همکاران ما در حوزه‌های مختلف.

وی افزود: ما همراه با نیروهای مسلح حرکت کردیم و وظیفه دیپلماسی این است که دستاوردهای میدانی را در مذاکرات و توافقاتی که نتیجه مذاکرات است، تثبیت کند.

وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: من بارها گفته‌ام و باز هم تکرار می‌کنم که مذاکره و مذاکره‌کننده متکی به قدرت‌های میدانی هستند. هیچ مذاکره‌کننده‌ای نمی‌تواند بدون یک قدرت میدانی به دستاوردی برسد.

عراقچی ادامه داد: مهارت‌های دیپلمات‌ها ممکن است درصدی در نتیجه مذاکرات تأثیر بگذارد، اما در حقیقت این قدرت میدان است که در عرصه دیپلماسی ظهور و بروز پیدا می‌کند و تثبیت می‌شود.

ایران پیروز راهبردی جنگ بود؛ هدف مذاکرات تثبیت این پیروزی است

وزیر امور خارجه با تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران در جنگ اخیر به یک پیروزی راهبردی دست یافته است، گفت: بهترین زمان برای پایان دادن به جنگ زمانی است که شما دست برتر را در میدان داشته باشید و پیروز میدان باشید. ما نه از روی شعار، بلکه بر اساس واقعیت‌های موجود، پیروز این میدان هستیم.

 عراقچی اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران و مردم ایران در این عرصه سنگین پیروز شدند. این نه شعار است و نه غلو. من به‌عنوان وزیر امور خارجه و کسی که هر روز با وزرای خارجه و مقامات سیاسی کشورهای مختلف به‌صورت تلفنی یا حضوری در ارتباط هستم، این موضوع را به‌روشنی مشاهده می‌کنم.

روایت مقامات خارجی از ایران پس از جنگ

وی افزود: جملاتی که از مقامات خارجی می‌شنوم حاکی از آن است که ایران از این جنگ قوی‌تر بیرون آمده است. تصور ایران ضعیف به‌طور کامل در هم شکسته و بسیاری از آنها می‌گویند که ایران شگفتی آفرید.

عراقچی ادامه داد: یکی از مقامات خارجی پس از آنکه توضیح مختصری درباره نحوه مقاومت مردم ایران ارائه کردم، به من گفت که از قهرمانی مردم ایران بسیار کم گفته‌ام. او تأکید داشت که امروز دنیا به مردم ایران به چشم یک قهرمان نگاه می‌کند.

وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: این شوخی نیست که یک کشور به مدت ۴۰ روز در برابر بزرگ‌ترین ابرقدرت ظاهری دنیا و در کنار یک ارتش دیگر که همزمان در جنگ حضور داشت، مقاومت کند. طرف مقابل به سلاح‌های هسته‌ای و پیشرفته‌ترین تجهیزات نظامی مجهز بود، اما مردم ایران و نیروهای مسلح توانستند آنها را از دستیابی به اهدافشان ناکام بگذارند.

پیروزی راهبردی ایران باید تثبیت شود

وی با بیان اینکه ایران یک پیروزی بزرگ و راهبردی به دست آورده است، تصریح کرد: طبیعی است زمانی که شما در میدان پیروز هستید، پایان جنگ باید بر اساس یک توافق یا تفاهمی باشد که این پیروزی را تثبیت کند.

عراقچی گفت: به همین دلیل، یکی از مأموریت‌های اصلی ما در عرصه دیپلماسی، پیگیری مذاکراتی بود که بتواند پیروزی مردم ایران را تثبیت کند. ما همواره مسیرهای لازم را برای تحقق این هدف باز کردیم.

روند مذاکرات و تهیه یادداشت تفاهم

وزیر امور خارجه با اشاره به روند مذاکرات اظهار کرد: مسئولیت مذاکرات از سوی مجموعه نظام به برادر عزیزم جناب آقای دکتر قالیباف سپرده شد و وزارت امور خارجه و سایر نهادها نیز در این مسیر در خدمت ایشان بودند.

وی افزود: فرآیندی آغاز شد که اکنون به مراحل پایانی خود نزدیک شده است. حاصل این روند، یک یادداشت تفاهم ۱۴ ماده‌ای است که در رسانه‌ها نیز درباره آن مطالبی مطرح شده است.

عراقچی ادامه داد: ترجیح می‌دهم جزئیات این سند را پس از نهایی شدن و امضای آن تشریح کنم، زیرا تا آخرین لحظه امکان تغییر برخی موارد وجود دارد. البته جزئیات این متن بارها در جلسات مختلف برای مقامات کشور، شورای عالی امنیت ملی و مسئولان تصمیم‌گیر مطرح شده و بر اساس نظرات و دستورالعمل‌های ارائه‌شده، اصلاحات متعددی روی آن انجام شده است.

وی خاطرنشان کرد: اگر بگویم نسخه فعلی چندمین نسخه از این سند است، شاید باور نکنید که این متن تا چه اندازه مورد بازنگری و تغییر قرار گرفته تا به شکل کنونی رسیده است.

مذاکرات در دو مرحله دنبال می‌شود

وزیر امور خارجه درباره ساختار مذاکرات گفت: در این فرآیند دو مرحله پیش‌بینی شده است. مرحله نخست، امضای یک یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا است و پس از آن مذاکرات مرحله دوم آغاز خواهد شد که در نهایت به یک توافق نهایی منجر می‌شود.

وی افزود: موضوع هسته‌ای به دلایل مختلف به مرحله دوم موکول شده است، زیرا در شرایط فعلی امکان توافق بر سر برخی خواسته‌های مطرح‌شده وجود نداشت و آن خواسته‌ها به هیچ وجه برای ما قابل پذیرش نبود.

عراقچی تصریح کرد: در مرحله نخست بر موضوعاتی تمرکز شد که امکان دستیابی به توافق درباره آنها وجود داشت، اما پرونده هسته‌ای به همراه موضوع رفع تحریم‌ها در مرحله دوم مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

پایان جنگ در همه جبهه‌ها

وزیر امور خارجه گفت: در یادداشت تفاهم فعلی که از آن با عنوان «تفاهم اسلام‌آباد» نیز یاد می‌شود، خاتمه جنگ در تمامی جبهه‌ها پیش‌بینی شده است.

وی افزود: ما هیچ‌گاه لبنان را در این جنگ فراموش نکردیم، زیرا لبنان و حزب‌الله لبنان در کنار مردم ایران حضور داشتند. بر همین اساس، پایان درگیری‌ها شامل همه جبهه‌ها از جمله لبنان خواهد بود.

عراقچی اظهار کرد: در این چارچوب، تعهداتی درباره عدم آغاز جنگ، خودداری از تهدید یا استفاده از زور و احترام متقابل به حاکمیت کشورها مورد توجه قرار گرفته است.

احترام متقابل به حاکمیت کشورها

وزیر امور خارجه با اشاره به یکی از مهم‌ترین محورهای این تفاهم گفت: به اعتقاد من، برای نخستین بار پس از ۴۷ سال، آمریکا به‌صورت صریح احترام خود را به حاکمیت جمهوری اسلامی ایران اعلام و آن را مکتوب می‌کند.

وی افزود: در مقابل، از ایران نیز درخواست شده است که متقابلاً به حاکمیت آمریکا احترام بگذارد. همچنین دو طرف متعهد می‌شوند در امور داخلی یکدیگر دخالت نکنند.

عراقچی تأکید کرد: این موضوع از موضعی کاملاً برابر مطرح شده و به نظر من یکی از مهم‌ترین بندهای این تفاهم، به رسمیت شناختن و احترام به حاکمیت جمهوری اسلامی ایران است.

رفع تحریم‌ها، بازسازی اقتصادی و آزادسازی منابع مالی

وزیر امور خارجه ادامه داد: در این یادداشت تفاهم، موضوعاتی همچون تنگه هرمز، رفع محاصره دریایی، چارچوب مذاکرات بعدی، رفع تحریم‌ها، بازسازی و توسعه اقتصادی کشور و همچنین نحوه رسیدگی به منابع مالی مسدودشده ایران مورد توجه قرار گرفته است.

وی افزود: برای بخشی از این موضوعات سازوکارهای مشخصی در نظر گرفته شده و برخی دیگر نیز در مذاکرات بعدی تکمیل و نهایی خواهند شد.

عراقچی گفت: زمانی که این سند نهایی و امضا شود، جزئیات کامل آن را به اطلاع مردم خواهم رساند و بند به بند و حتی کلمه به کلمه توضیح خواهم داد که هر بخش چه معنایی دارد و چه دستاوردهایی برای جمهوری اسلامی ایران به همراه خواهد داشت.

دشمنان توافق به‌دنبال تخریب مسیر مذاکرات هستند

وزیر امور خارجه با اشاره به روند مذاکرات و تلاش برای نهایی‌سازی توافق، گفت: صراحتاً باید عرض کنم که این توافق دشمنانی دارد و در رأس آنها رژیم صهیونیستی قرار دارد که به دنبال یافتن بهانه‌ها و مستمسک‌هایی برای جلوگیری از تحقق آن هستند.

عراقچی اظهار کرد: در فرصت مناسب جزئیات تلاش‌هایی را که رژیم صهیونیستی در این مدت برای تخریب روند مذاکرات انجام داده است، تشریح خواهم کرد. در شرایط کنونی ورود به این جزئیات می‌تواند فضای رسانه‌ای ملتهبی ایجاد کند و روند رسیدن به توافق را با مشکلاتی مواجه سازد.

گمانه‌زنی‌های رسانه‌ای فاقد اعتبار است

وی افزود: طی روزهای گذشته و به‌ویژه امروز، متون و روایت‌های مختلفی از سوی رسانه‌ها و سایت‌های گوناگون منتشر شده است و هرکدام ادعاهایی را درباره محتوای توافق مطرح می‌کنند. در طرف مقابل نیز روایت‌ها و متون متفاوتی ارائه می‌شود و در سطح منطقه نیز چنین فضایی وجود دارد.

عراقچی تصریح کرد: هم مقامات آمریکایی و هم ما اعلام کرده‌ایم که در حال حاضر هیچ‌یک از این متون و گمانه‌زنی‌ها اعتبار رسمی ندارد و ما در موقعیتی نیستیم که هیچ‌کدام از آنها را تأیید کنیم.

وزیر امور خارجه از رسانه‌ها و افکار عمومی خواست اجازه دهند آرامش روانی در کشور حفظ شود تا امکان دستیابی به بهترین توافق ممکن فراهم شود.

توافق محصول رضایت نسبی دو طرف است

وی با اشاره به ماهیت مذاکرات گفت: وقتی از بهترین توافق ممکن سخن می‌گوییم، باید توجه داشت که توافق یک امر دوطرفه است و زمانی حاصل می‌شود که هر دو طرف به سطحی از رضایت برسند.

عراقچی افزود: این به معنای تقسیم مساوی منافع نیست، اما در هر حال هر دو طرف باید به نقطه‌ای برسند که بتوانند تفاهم را بپذیرند. هیچ توافق یا موافقت‌نامه‌ای وجود ندارد که در آن یک طرف صد درصد منافع را به دست آورد و طرف مقابل هیچ دستاوردی نداشته باشد. این موضوع از بدیهیات دیپلماسی است.

تهدیدها نتیجه معکوس دارد

وزیر امور خارجه با اشاره به تحولات ۷۲ ساعت اخیر اظهار کرد: در روزهای گذشته شاهد برخی تهدیدها و تلاش‌ها برای ایجاد فشار روانی و سیاسی علیه ایران بودیم.

وی افزود: جمهوری اسلامی ایران بلافاصله نسبت به این اقدامات واکنش نشان داد. بیانیه وزارت امور خارجه، مواضع اعلام‌شده از سوی نیروهای مسلح، بیانیه قرارگاه خاتم‌الانبیا و همچنین پیام‌هایی که از طریق واسطه‌ها و کانال‌های مختلف منتقل شد، همگی حاوی این پیام روشن بودند که این‌گونه اقدامات نه تنها کمکی به پیشبرد مذاکرات نمی‌کند، بلکه توافق احتمالی را به تأخیر می‌اندازد.

عراقچی تأکید کرد: به طرف مقابل اعلام شد که اگر خواهان دستیابی به توافق هستند، باید زبان تهدید را کنار بگذارند و با ادبیات احترام سخن بگویند.

ملت ایران در برابر فشار تسلیم نمی‌شود

وزیر امور خارجه گفت: ملت ایران بارها نشان داده است که در برابر فشار، تهدید و زور تسلیم نمی‌شود. جمهوری اسلامی ایران هرگز به زبان تهدید پاسخ مثبت نخواهد داد.

وی افزود: اگر قرار بود ایران در برابر فشارها کوتاه بیاید، سال‌ها قبل این اتفاق رخ داده بود. اگر تهدید به حمله به زیرساخت‌ها یا فشارهای مختلف می‌توانست ما را وادار به عقب‌نشینی کند، بسیار زودتر از اینها چنین اتفاقی رخ می‌داد.

عراقچی تصریح کرد: پیام‌های بسیار روشنی به طرف مقابل منتقل شد مبنی بر اینکه تهدید نه تنها مؤثر نیست، بلکه نتیجه معکوس دارد. اگر هدف رسیدن به تفاهم است، باید ادبیات تغییر کند؛ اما اگر مسیر تهدید، فشار و جنگ انتخاب شود، جمهوری اسلامی ایران نیز برای آن آماده است.

پاسخ متقابل ایران به هرگونه تعرض

وی ادامه داد: در شب‌های گذشته نیز این موضوع بارها اثبات شد. هیچ شبی نبوده که تعرضی به نیروها یا کشتی‌های ما صورت گرفته باشد و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران پاسخ مناسب به آن نداده باشند.

وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: جمهوری اسلامی ایران بارها مورد آزمون قرار گرفته و طرف‌های مقابل نتیجه این آزمون‌ها را نیز دیده‌اند. تجربه نشان داده است که ایران در برابر زور و فشار عقب‌نشینی نمی‌کند و از منافع مردم خود نخواهد گذشت.

میدان و دیپلماسی دو بال یک پرواز هستند

عراقچی با تأکید بر پیوند میان دیپلماسی و میدان گفت: اگر با زبان احترام با ایران سخن گفته شود و منافع ملی کشور تأمین گردد، مسیر مذاکره نیز هموار خواهد بود.

وی افزود: مذاکره بخشی از میدان است و دستاوردهای میدان نیز در مذاکرات تثبیت می‌شود. این دو در امتداد یکدیگر قرار دارند و تصور جدایی آنها یک خطای بزرگ است.

وزیر امور خارجه تصریح کرد: در طول دوره مسئولیتم تلاش کرده‌ایم این واقعیت را در عمل اثبات کنیم. در برخی مقاطع میدان پیش‌گام بوده و دیپلماسی از آن حمایت کرده است و در برخی موارد دیپلماسی پیش رفته و میدان پشتیبان آن بوده است.

وی ادامه داد: میدان و دیپلماسی دو بال یک پرواز هستند که در کنار یکدیگر زمینه اوج گرفتن کشور را فراهم می‌کنند. تجربه عملی ما نیز نشان داده که دیپلماسی به‌طور کامل در خدمت میدان بوده و میدان نیز به‌طور کامل از دیپلماسی حمایت کرده است.

عراقچی تأکید کرد: حاصل این هماهنگی و هم‌افزایی، پیروزی‌ای است که امروز جمهوری اسلامی ایران به آن دست یافته است.

خاتمه جنگ به معنی عقب نشینی از همه مناطق اشغالی لبنان است

عراقچی در مورد آتش بس در لبنان گفت:وقتی که می‌گوییم خاتمه جنگ اعلام میشود به معنی عقب نشینی از همه مناطق اشغالی است. برخی از دوستان که در مورد ضمانت اجرای توافق نگرانی دارند، اول معتقدم ایران د نبرد ۱۲ و ۴۰روزه و مقاومت در زمان اتش بس به گونه ای ظاهر شده که دیگر هیچ وقت حتی هیچ فکری که سر به سر جمهوری اسلامی بزار ، ندارد.

وی ادامه داد: ما برای امنیت خودمان به هیچ کس متکی نیست. برای سالها یک بازدارندگی کاملی را برای خودمان ایجاد کردیم .ما یک تضمین ذاتی برای خودمان ایجاد کردیم.

وزیرخارجه افزود: بعد از یادداشت تفاهم مذاکرات طی ۶۰روز شروع میشود تا به توافق اصلی برسیم. آنچه در یادداشت تفاهم امده اگر عملی نشود ما وارد مذاکره نمی‌شویم.

عراقچی گفت: تفاوتی که این‌بار وجود دارد اینکه ما به یک توافق نرسیدیم اگر توافقات مرحله اول انجام نشود ما به مرحله دوم نخواهیم رفت. 

وی تصریح کرد: ذات طرف مقابل این است که بدعهدی کند. ما باید انتظارات اشکالات مختلف در اجرای توافقات داشته باشیم.

عراقچی در مورد اموال مسدود شده ایران بیان کرد: یک سازوکارهایی برای این موضوع بحث شده است. ترجیح میدهم اگر یادداشت تفاهم امضا شود ان زمان توضیح خواهم داد.

وزیرخارجه ادامه داد: تنگه هرمز تحت حاکمیت ایران و عمان است و در محدوده آبهای سرزمینی ماست. برای سالیان سال این آبراه به روی همه کشتی ها باز بوده و ایران و عمان خدمات مختلفی ارائه دادند ولی این تصمیمی جدی ایران است که آینده اداره تنگه هرمز دیگر مثل گذشته نخواهد بود. هیچ کسی نمی‌تواند حاکمیت ایران بر این تنگه را تغییر دهد. 

وی افزود: احتمالا به زودی برنامه مشترکی توسط ما و عمان اعلام‌ خواهد شد. جلسات کارشناسی مختلفی را با عمان برگزار کردیم. برای چین این آبراه خیلی اهمیت دارد و نزدیک به ۴۰درصد رفت و آمد این کشی مربوط به چین است.

شمشمیر ما برای همیشه بالای سر تنگه هرمز وجود خواهد داشت

وزیر امور خارجه گفت: چین از دوستان کشور ماست لذا اداره این تنگه برای چین هم‌ مهم است. شمشیر ما برای همیشه بالای سر تنگه هرمز وجود خواهد داشت.

عراقچی تصریح کرد: به لحاظ حقوق بین الملل بررسی های کامل را انجام دادیم. برای ما آن‌چه که مهم است اینکه نظام اداره تنگه در اینده معلوم باشد با چه کسی است و همچنین مشخص شود که هزینه ها باید پرداخت شود. آینده اداره تنگه هرمز متفاوت از گذشته است.

رفع محاصره دریایی اولین موضوع یادداشت تفاهم است

وزیرخارجه در مورد محاصره دریایی، عنوان کرد: محاصره امریکایی ها باید رفع شود و این اولین موضوع در یادداشت تفاهم است.

دارایی های مسدود شده ایران آزاد خواهد شد

وی در مورد غرامت بیان کرد: دارایی های مسدود شده ایران طبق یادداشت تفاهم آزاد خواهد شد. برای بازسازی یک طرح اقتصادی مطرح شده است. هرزمان نهایی شود صداوسیما با حضور کارشناسان به اطلاع مردم برساند. اسم این طرح، طرح بازسازی است که بحث غرامت در این طرح پیش بینی شده است.

عراقچی در مورد اورانیوم، گفت: از الان تصمیمی گرفته نشده ولی اشاره هایی وجود دارد که ما در مورد چه چیزی بحث خواهیم کرد؛ دو موضوع وجود دارد یکی در مورد رفع تحریم ها و بحث هسته ای است.

وی گفت: در مرحلهٔ دوم مذاکرات، بحث رفع تحریم‌ها، غنی‌سازی و تعیین‌تکلیف ذخایر مواد غنی‌شده و سازوکار صندوق بازسازی ایران بحث خواهد شد. از نظر ما تنها شیوهٔ بررسی مواد غنی‌شده، رقیق‌سازی آن در داخل ایران است.

در حال تکمیل…

به گزارش آرمان آرا، حجت‌الاسلام و المسلمین سید حسین حسینی ظهر جمعه با اعلام این خبر به رسانه‌های کردستان اعلام کرد: در راستای اجرای قانون تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونیستی و کشورهای متخاصم علیه امنیت و منافع ملی، برای ۱۹ نفر از متهمان پرونده قضایی تشکیل و پس از تطبیق اقدامات آنان با قانون، دستور قضایی لازم برای رصد، شناسایی و توقیف اموال آنان در سطح استان صادر شد.

وی افزود: بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، این افراد اقدام به تصویربرداری و تهیه محتوا از اماکن حساس و همچنین محل اصابت پرتابه‌های دشمن کرده و این تصاویر را برای برخی حساب‌های کاربری رسانه‌های معاند از جمله شبکه اینترنشنال، بی‌بی‌سی فارسی، صدای آمریکا، رادیو فردا، من‌وتو و دیگر کانال‌ها و صفحات وابسته به سرویس‌های جاسوسی ارسال می‌کردند.

رئیس کل دادگستری استان کردستان تأکید کرد: رسیدگی به پرونده این افراد به صورت ویژه و فوق‌العاده و مطابق موازین قانونی در حال انجام است و با هرگونه اقدام علیه امنیت ملی با قاطعیت برخورد خواهد شد. وی تصریح کرد: در روند رسیدگی به این پرونده‌ها، هیچ‌گونه ارفاقی برای متهمان در نظر گرفته نخواهد شد.