به گزارش آرمان آرا، سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه در گفتوگوی ویژه خبری با اشاره به سالگرد شهدای جنگ ۱۲ روزه و حوادث اخیر، اظهار کرد: ما در طول یک سال دو جنگ بسیار سنگین را پشت سر گذاشتیم؛ یک واقعیت است که جنگ ۱۲ روزه و پس از آن، شرایطی که در این روزها با آن مواجه هستیم، آزمونهای بزرگی برای کشور بود.
سیدعباس عراقچی گفت: به نظر من آنها بعد از جنگ ۱۲ روزه فکر کردند شاید تجهیزات خود را به اندازه کافی آماده نکرده بودند و شاید به این نتیجه رسیدند که نقطه قوت ما، یعنی انسجام اجتماعی، باید در مرحله نخست هدف قرار گیرد. بر همین اساس تمهیداتی را اندیشیدند و خودشان را برای یک جنگ بزرگتر آماده کردند.
وی افزود: در این فاصله ما وقایع ۱۸ دی و مسائل پس از آن را داشتیم و سپس با جنگ ۴۰ روزه مواجه شدیم؛ جنگی که آنها تصور میکردند این بار میتوانند با خیال واهی خود کار را تمام کنند.
وزیر امور خارجه ادامه داد: اما با یک مقاومت بسیار جانانه و سرسختانه از سوی ایران مواجه شدند. این مقاومت فقط مقاومت نیروهای مسلح ایران نبود، بلکه مقاومت مردم ایران بود؛ مردمی که در طول ۴۰ روز جنگ و همچنین در دوره آتشبس تا امروز، ایستادگی خود را نشان دادند.
عراقچی تصریح کرد: در وهله نخست، این مقاومت مدیون نیروهای مسلح ماست که جانفشانی کردند. واقعاً همه ما، تکتک مردم و مسئولان، مدیون تکتک نیروهای مسلح و شهدای عزیز نیروهای مسلح هستیم که جان خود را فدا کردند.
وی گفت: از فرماندهان و سربازان گرفته تا کسانی که پشت لانچرها بودند، کسانی که در قایقها حضور داشتند و افرادی که در مراکز مختلف مقاومت کردند و تا شهادت ایستادگی کردند، همه نقش بزرگی داشتند. آنها در این مدت یک لحظه نیروهای مسلح، مسئولان و کل کشور را تنها نگذاشتند.
وزیر امور خارجه افزود: مردم هر شب در خیابانها بودند، هر روز در صحنه حضور داشتند، در برابر کمبودها، سختیها و مشکلات مقاومت کردند، پایداری کردند و شکیبایی نشان دادند. این حضور در صحنه که بهدرستی از آن با تعبیر «برانگیختگی» و نوعی «بعثت» یاد شد، واقعیتی بود که ما شاهد آن بودیم.
عراقچی با اشاره به نقش رسانهها اظهار کرد: در کنار این مقاومت، رسانههای ما و بهویژه صداوسیما نیز نقش مؤثری ایفا کردند. رسانههای کشور تلاش کردند واقعیتها را منتقل کنند و در این مسیر همراهی داشتند.
وی ادامه داد: در کنار همه اینها، دیپلماسی ما نیز تلاش کرد صدای بهحق مردم ایران در عرصه جهانی باشد. از طریق ملاقاتها، مصاحبهها و اقدامات مختلف، دیپلماسی کشور تلاش کرد از منافع مردم ایران دفاع کند و در عین حال یار و همراه نیروهای مسلح در اقداماتی باشد که انجام میشد.
وزیر امور خارجه با اشاره به ارتباط میان میدان و دیپلماسی گفت: من همیشه گفتهام که بحث میدان و دیپلماسی موضوعی بسیار جدی است. هیچ دوگانگی میان این دو وجود ندارد. برخی میگویند وحدت میدان و دیپلماسی، اما من معتقدم حتی تعبیر وحدت هم کافی نیست؛ بلکه میان این دو باید یگانگی وجود داشته باشد.
عراقچی افزود: میدان و دیپلماسی در یک راستا و با یک هدف حرکت میکنند، اما هرکدام از سنگری متفاوت این هدف را دنبال میکنند. من همیشه معتقد بودهام یک ضلع سوم نیز وجود دارد و آن رسانه است؛ یعنی دیپلماسی و رسانه باید در کنار یکدیگر حرکت کنند.
وی ادامه داد: این بار یک ضلع چهارم نیز به این مجموعه اضافه شد و آن خیابان بود؛ یعنی تجلی حضور مردمی. این چهار رکن با یکدیگر حرکت کردند: میدان، دیپلماسی، رسانه و حضور مردم.
وزیر امور خارجه تأکید کرد: وظیفه دیپلماسی، پشتیبانی از میدان و تثبیت دستاوردهای میدانی است؛ یعنی دستاوردهایی که نیروهای مسلح و سایر بخشهای کشور با اقدامات خود ایجاد میکنند.
عراقچی گفت: در جنگ ۴۰ روزه، فکر میکنم دوستان ما در نیروهای مسلح و فرماندهان عزیز نیز شهادت خواهند داد که نزدیکی و ارتباط مستقیم و مستمری میان وزارت امور خارجه و نیروهای مسلح وجود داشت؛ میان بنده و فرماندهان و همچنین میان همکاران ما در حوزههای مختلف.
وی افزود: ما همراه با نیروهای مسلح حرکت کردیم و وظیفه دیپلماسی این است که دستاوردهای میدانی را در مذاکرات و توافقاتی که نتیجه مذاکرات است، تثبیت کند.
وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: من بارها گفتهام و باز هم تکرار میکنم که مذاکره و مذاکرهکننده متکی به قدرتهای میدانی هستند. هیچ مذاکرهکنندهای نمیتواند بدون یک قدرت میدانی به دستاوردی برسد.
عراقچی ادامه داد: مهارتهای دیپلماتها ممکن است درصدی در نتیجه مذاکرات تأثیر بگذارد، اما در حقیقت این قدرت میدان است که در عرصه دیپلماسی ظهور و بروز پیدا میکند و تثبیت میشود.
ایران پیروز راهبردی جنگ بود؛ هدف مذاکرات تثبیت این پیروزی است
وزیر امور خارجه با تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران در جنگ اخیر به یک پیروزی راهبردی دست یافته است، گفت: بهترین زمان برای پایان دادن به جنگ زمانی است که شما دست برتر را در میدان داشته باشید و پیروز میدان باشید. ما نه از روی شعار، بلکه بر اساس واقعیتهای موجود، پیروز این میدان هستیم.
عراقچی اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران و مردم ایران در این عرصه سنگین پیروز شدند. این نه شعار است و نه غلو. من بهعنوان وزیر امور خارجه و کسی که هر روز با وزرای خارجه و مقامات سیاسی کشورهای مختلف بهصورت تلفنی یا حضوری در ارتباط هستم، این موضوع را بهروشنی مشاهده میکنم.
روایت مقامات خارجی از ایران پس از جنگ
وی افزود: جملاتی که از مقامات خارجی میشنوم حاکی از آن است که ایران از این جنگ قویتر بیرون آمده است. تصور ایران ضعیف بهطور کامل در هم شکسته و بسیاری از آنها میگویند که ایران شگفتی آفرید.
عراقچی ادامه داد: یکی از مقامات خارجی پس از آنکه توضیح مختصری درباره نحوه مقاومت مردم ایران ارائه کردم، به من گفت که از قهرمانی مردم ایران بسیار کم گفتهام. او تأکید داشت که امروز دنیا به مردم ایران به چشم یک قهرمان نگاه میکند.
وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: این شوخی نیست که یک کشور به مدت ۴۰ روز در برابر بزرگترین ابرقدرت ظاهری دنیا و در کنار یک ارتش دیگر که همزمان در جنگ حضور داشت، مقاومت کند. طرف مقابل به سلاحهای هستهای و پیشرفتهترین تجهیزات نظامی مجهز بود، اما مردم ایران و نیروهای مسلح توانستند آنها را از دستیابی به اهدافشان ناکام بگذارند.
پیروزی راهبردی ایران باید تثبیت شود
وی با بیان اینکه ایران یک پیروزی بزرگ و راهبردی به دست آورده است، تصریح کرد: طبیعی است زمانی که شما در میدان پیروز هستید، پایان جنگ باید بر اساس یک توافق یا تفاهمی باشد که این پیروزی را تثبیت کند.
عراقچی گفت: به همین دلیل، یکی از مأموریتهای اصلی ما در عرصه دیپلماسی، پیگیری مذاکراتی بود که بتواند پیروزی مردم ایران را تثبیت کند. ما همواره مسیرهای لازم را برای تحقق این هدف باز کردیم.
روند مذاکرات و تهیه یادداشت تفاهم
وزیر امور خارجه با اشاره به روند مذاکرات اظهار کرد: مسئولیت مذاکرات از سوی مجموعه نظام به برادر عزیزم جناب آقای دکتر قالیباف سپرده شد و وزارت امور خارجه و سایر نهادها نیز در این مسیر در خدمت ایشان بودند.
وی افزود: فرآیندی آغاز شد که اکنون به مراحل پایانی خود نزدیک شده است. حاصل این روند، یک یادداشت تفاهم ۱۴ مادهای است که در رسانهها نیز درباره آن مطالبی مطرح شده است.
عراقچی ادامه داد: ترجیح میدهم جزئیات این سند را پس از نهایی شدن و امضای آن تشریح کنم، زیرا تا آخرین لحظه امکان تغییر برخی موارد وجود دارد. البته جزئیات این متن بارها در جلسات مختلف برای مقامات کشور، شورای عالی امنیت ملی و مسئولان تصمیمگیر مطرح شده و بر اساس نظرات و دستورالعملهای ارائهشده، اصلاحات متعددی روی آن انجام شده است.
وی خاطرنشان کرد: اگر بگویم نسخه فعلی چندمین نسخه از این سند است، شاید باور نکنید که این متن تا چه اندازه مورد بازنگری و تغییر قرار گرفته تا به شکل کنونی رسیده است.
مذاکرات در دو مرحله دنبال میشود
وزیر امور خارجه درباره ساختار مذاکرات گفت: در این فرآیند دو مرحله پیشبینی شده است. مرحله نخست، امضای یک یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا است و پس از آن مذاکرات مرحله دوم آغاز خواهد شد که در نهایت به یک توافق نهایی منجر میشود.
وی افزود: موضوع هستهای به دلایل مختلف به مرحله دوم موکول شده است، زیرا در شرایط فعلی امکان توافق بر سر برخی خواستههای مطرحشده وجود نداشت و آن خواستهها به هیچ وجه برای ما قابل پذیرش نبود.
عراقچی تصریح کرد: در مرحله نخست بر موضوعاتی تمرکز شد که امکان دستیابی به توافق درباره آنها وجود داشت، اما پرونده هستهای به همراه موضوع رفع تحریمها در مرحله دوم مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
پایان جنگ در همه جبههها
وزیر امور خارجه گفت: در یادداشت تفاهم فعلی که از آن با عنوان «تفاهم اسلامآباد» نیز یاد میشود، خاتمه جنگ در تمامی جبههها پیشبینی شده است.
وی افزود: ما هیچگاه لبنان را در این جنگ فراموش نکردیم، زیرا لبنان و حزبالله لبنان در کنار مردم ایران حضور داشتند. بر همین اساس، پایان درگیریها شامل همه جبههها از جمله لبنان خواهد بود.
عراقچی اظهار کرد: در این چارچوب، تعهداتی درباره عدم آغاز جنگ، خودداری از تهدید یا استفاده از زور و احترام متقابل به حاکمیت کشورها مورد توجه قرار گرفته است.
احترام متقابل به حاکمیت کشورها
وزیر امور خارجه با اشاره به یکی از مهمترین محورهای این تفاهم گفت: به اعتقاد من، برای نخستین بار پس از ۴۷ سال، آمریکا بهصورت صریح احترام خود را به حاکمیت جمهوری اسلامی ایران اعلام و آن را مکتوب میکند.
وی افزود: در مقابل، از ایران نیز درخواست شده است که متقابلاً به حاکمیت آمریکا احترام بگذارد. همچنین دو طرف متعهد میشوند در امور داخلی یکدیگر دخالت نکنند.
عراقچی تأکید کرد: این موضوع از موضعی کاملاً برابر مطرح شده و به نظر من یکی از مهمترین بندهای این تفاهم، به رسمیت شناختن و احترام به حاکمیت جمهوری اسلامی ایران است.
رفع تحریمها، بازسازی اقتصادی و آزادسازی منابع مالی
وزیر امور خارجه ادامه داد: در این یادداشت تفاهم، موضوعاتی همچون تنگه هرمز، رفع محاصره دریایی، چارچوب مذاکرات بعدی، رفع تحریمها، بازسازی و توسعه اقتصادی کشور و همچنین نحوه رسیدگی به منابع مالی مسدودشده ایران مورد توجه قرار گرفته است.
وی افزود: برای بخشی از این موضوعات سازوکارهای مشخصی در نظر گرفته شده و برخی دیگر نیز در مذاکرات بعدی تکمیل و نهایی خواهند شد.
عراقچی گفت: زمانی که این سند نهایی و امضا شود، جزئیات کامل آن را به اطلاع مردم خواهم رساند و بند به بند و حتی کلمه به کلمه توضیح خواهم داد که هر بخش چه معنایی دارد و چه دستاوردهایی برای جمهوری اسلامی ایران به همراه خواهد داشت.
دشمنان توافق بهدنبال تخریب مسیر مذاکرات هستند
وزیر امور خارجه با اشاره به روند مذاکرات و تلاش برای نهاییسازی توافق، گفت: صراحتاً باید عرض کنم که این توافق دشمنانی دارد و در رأس آنها رژیم صهیونیستی قرار دارد که به دنبال یافتن بهانهها و مستمسکهایی برای جلوگیری از تحقق آن هستند.
عراقچی اظهار کرد: در فرصت مناسب جزئیات تلاشهایی را که رژیم صهیونیستی در این مدت برای تخریب روند مذاکرات انجام داده است، تشریح خواهم کرد. در شرایط کنونی ورود به این جزئیات میتواند فضای رسانهای ملتهبی ایجاد کند و روند رسیدن به توافق را با مشکلاتی مواجه سازد.
گمانهزنیهای رسانهای فاقد اعتبار است
وی افزود: طی روزهای گذشته و بهویژه امروز، متون و روایتهای مختلفی از سوی رسانهها و سایتهای گوناگون منتشر شده است و هرکدام ادعاهایی را درباره محتوای توافق مطرح میکنند. در طرف مقابل نیز روایتها و متون متفاوتی ارائه میشود و در سطح منطقه نیز چنین فضایی وجود دارد.
عراقچی تصریح کرد: هم مقامات آمریکایی و هم ما اعلام کردهایم که در حال حاضر هیچیک از این متون و گمانهزنیها اعتبار رسمی ندارد و ما در موقعیتی نیستیم که هیچکدام از آنها را تأیید کنیم.
وزیر امور خارجه از رسانهها و افکار عمومی خواست اجازه دهند آرامش روانی در کشور حفظ شود تا امکان دستیابی به بهترین توافق ممکن فراهم شود.
توافق محصول رضایت نسبی دو طرف است
وی با اشاره به ماهیت مذاکرات گفت: وقتی از بهترین توافق ممکن سخن میگوییم، باید توجه داشت که توافق یک امر دوطرفه است و زمانی حاصل میشود که هر دو طرف به سطحی از رضایت برسند.
عراقچی افزود: این به معنای تقسیم مساوی منافع نیست، اما در هر حال هر دو طرف باید به نقطهای برسند که بتوانند تفاهم را بپذیرند. هیچ توافق یا موافقتنامهای وجود ندارد که در آن یک طرف صد درصد منافع را به دست آورد و طرف مقابل هیچ دستاوردی نداشته باشد. این موضوع از بدیهیات دیپلماسی است.
تهدیدها نتیجه معکوس دارد
وزیر امور خارجه با اشاره به تحولات ۷۲ ساعت اخیر اظهار کرد: در روزهای گذشته شاهد برخی تهدیدها و تلاشها برای ایجاد فشار روانی و سیاسی علیه ایران بودیم.
وی افزود: جمهوری اسلامی ایران بلافاصله نسبت به این اقدامات واکنش نشان داد. بیانیه وزارت امور خارجه، مواضع اعلامشده از سوی نیروهای مسلح، بیانیه قرارگاه خاتمالانبیا و همچنین پیامهایی که از طریق واسطهها و کانالهای مختلف منتقل شد، همگی حاوی این پیام روشن بودند که اینگونه اقدامات نه تنها کمکی به پیشبرد مذاکرات نمیکند، بلکه توافق احتمالی را به تأخیر میاندازد.
عراقچی تأکید کرد: به طرف مقابل اعلام شد که اگر خواهان دستیابی به توافق هستند، باید زبان تهدید را کنار بگذارند و با ادبیات احترام سخن بگویند.
ملت ایران در برابر فشار تسلیم نمیشود
وزیر امور خارجه گفت: ملت ایران بارها نشان داده است که در برابر فشار، تهدید و زور تسلیم نمیشود. جمهوری اسلامی ایران هرگز به زبان تهدید پاسخ مثبت نخواهد داد.
وی افزود: اگر قرار بود ایران در برابر فشارها کوتاه بیاید، سالها قبل این اتفاق رخ داده بود. اگر تهدید به حمله به زیرساختها یا فشارهای مختلف میتوانست ما را وادار به عقبنشینی کند، بسیار زودتر از اینها چنین اتفاقی رخ میداد.
عراقچی تصریح کرد: پیامهای بسیار روشنی به طرف مقابل منتقل شد مبنی بر اینکه تهدید نه تنها مؤثر نیست، بلکه نتیجه معکوس دارد. اگر هدف رسیدن به تفاهم است، باید ادبیات تغییر کند؛ اما اگر مسیر تهدید، فشار و جنگ انتخاب شود، جمهوری اسلامی ایران نیز برای آن آماده است.
پاسخ متقابل ایران به هرگونه تعرض
وی ادامه داد: در شبهای گذشته نیز این موضوع بارها اثبات شد. هیچ شبی نبوده که تعرضی به نیروها یا کشتیهای ما صورت گرفته باشد و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران پاسخ مناسب به آن نداده باشند.
وزیر امور خارجه خاطرنشان کرد: جمهوری اسلامی ایران بارها مورد آزمون قرار گرفته و طرفهای مقابل نتیجه این آزمونها را نیز دیدهاند. تجربه نشان داده است که ایران در برابر زور و فشار عقبنشینی نمیکند و از منافع مردم خود نخواهد گذشت.
میدان و دیپلماسی دو بال یک پرواز هستند
عراقچی با تأکید بر پیوند میان دیپلماسی و میدان گفت: اگر با زبان احترام با ایران سخن گفته شود و منافع ملی کشور تأمین گردد، مسیر مذاکره نیز هموار خواهد بود.
وی افزود: مذاکره بخشی از میدان است و دستاوردهای میدان نیز در مذاکرات تثبیت میشود. این دو در امتداد یکدیگر قرار دارند و تصور جدایی آنها یک خطای بزرگ است.
وزیر امور خارجه تصریح کرد: در طول دوره مسئولیتم تلاش کردهایم این واقعیت را در عمل اثبات کنیم. در برخی مقاطع میدان پیشگام بوده و دیپلماسی از آن حمایت کرده است و در برخی موارد دیپلماسی پیش رفته و میدان پشتیبان آن بوده است.
وی ادامه داد: میدان و دیپلماسی دو بال یک پرواز هستند که در کنار یکدیگر زمینه اوج گرفتن کشور را فراهم میکنند. تجربه عملی ما نیز نشان داده که دیپلماسی بهطور کامل در خدمت میدان بوده و میدان نیز بهطور کامل از دیپلماسی حمایت کرده است.
عراقچی تأکید کرد: حاصل این هماهنگی و همافزایی، پیروزیای است که امروز جمهوری اسلامی ایران به آن دست یافته است.
خاتمه جنگ به معنی عقب نشینی از همه مناطق اشغالی لبنان است
عراقچی در مورد آتش بس در لبنان گفت:وقتی که میگوییم خاتمه جنگ اعلام میشود به معنی عقب نشینی از همه مناطق اشغالی است. برخی از دوستان که در مورد ضمانت اجرای توافق نگرانی دارند، اول معتقدم ایران د نبرد ۱۲ و ۴۰روزه و مقاومت در زمان اتش بس به گونه ای ظاهر شده که دیگر هیچ وقت حتی هیچ فکری که سر به سر جمهوری اسلامی بزار ، ندارد.
وی ادامه داد: ما برای امنیت خودمان به هیچ کس متکی نیست. برای سالها یک بازدارندگی کاملی را برای خودمان ایجاد کردیم .ما یک تضمین ذاتی برای خودمان ایجاد کردیم.
وزیرخارجه افزود: بعد از یادداشت تفاهم مذاکرات طی ۶۰روز شروع میشود تا به توافق اصلی برسیم. آنچه در یادداشت تفاهم امده اگر عملی نشود ما وارد مذاکره نمیشویم.
عراقچی گفت: تفاوتی که اینبار وجود دارد اینکه ما به یک توافق نرسیدیم اگر توافقات مرحله اول انجام نشود ما به مرحله دوم نخواهیم رفت.
وی تصریح کرد: ذات طرف مقابل این است که بدعهدی کند. ما باید انتظارات اشکالات مختلف در اجرای توافقات داشته باشیم.
عراقچی در مورد اموال مسدود شده ایران بیان کرد: یک سازوکارهایی برای این موضوع بحث شده است. ترجیح میدهم اگر یادداشت تفاهم امضا شود ان زمان توضیح خواهم داد.
وزیرخارجه ادامه داد: تنگه هرمز تحت حاکمیت ایران و عمان است و در محدوده آبهای سرزمینی ماست. برای سالیان سال این آبراه به روی همه کشتی ها باز بوده و ایران و عمان خدمات مختلفی ارائه دادند ولی این تصمیمی جدی ایران است که آینده اداره تنگه هرمز دیگر مثل گذشته نخواهد بود. هیچ کسی نمیتواند حاکمیت ایران بر این تنگه را تغییر دهد.
وی افزود: احتمالا به زودی برنامه مشترکی توسط ما و عمان اعلام خواهد شد. جلسات کارشناسی مختلفی را با عمان برگزار کردیم. برای چین این آبراه خیلی اهمیت دارد و نزدیک به ۴۰درصد رفت و آمد این کشی مربوط به چین است.
شمشمیر ما برای همیشه بالای سر تنگه هرمز وجود خواهد داشت
وزیر امور خارجه گفت: چین از دوستان کشور ماست لذا اداره این تنگه برای چین هم مهم است. شمشیر ما برای همیشه بالای سر تنگه هرمز وجود خواهد داشت.
عراقچی تصریح کرد: به لحاظ حقوق بین الملل بررسی های کامل را انجام دادیم. برای ما آنچه که مهم است اینکه نظام اداره تنگه در اینده معلوم باشد با چه کسی است و همچنین مشخص شود که هزینه ها باید پرداخت شود. آینده اداره تنگه هرمز متفاوت از گذشته است.
رفع محاصره دریایی اولین موضوع یادداشت تفاهم است
وزیرخارجه در مورد محاصره دریایی، عنوان کرد: محاصره امریکایی ها باید رفع شود و این اولین موضوع در یادداشت تفاهم است.
دارایی های مسدود شده ایران آزاد خواهد شد
وی در مورد غرامت بیان کرد: دارایی های مسدود شده ایران طبق یادداشت تفاهم آزاد خواهد شد. برای بازسازی یک طرح اقتصادی مطرح شده است. هرزمان نهایی شود صداوسیما با حضور کارشناسان به اطلاع مردم برساند. اسم این طرح، طرح بازسازی است که بحث غرامت در این طرح پیش بینی شده است.
عراقچی در مورد اورانیوم، گفت: از الان تصمیمی گرفته نشده ولی اشاره هایی وجود دارد که ما در مورد چه چیزی بحث خواهیم کرد؛ دو موضوع وجود دارد یکی در مورد رفع تحریم ها و بحث هسته ای است.
وی گفت: در مرحلهٔ دوم مذاکرات، بحث رفع تحریمها، غنیسازی و تعیینتکلیف ذخایر مواد غنیشده و سازوکار صندوق بازسازی ایران بحث خواهد شد. از نظر ما تنها شیوهٔ بررسی مواد غنیشده، رقیقسازی آن در داخل ایران است.
در حال تکمیل…
nnnn