به گزارش خبرصنعتی؛ ، آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرد که بازار جهانی نفت در سه‌ ماه نخست سال ۲۰۲۶ با مازاد عرضه شدیدی روبه‌رو خواهد بود، زیرا تاکنون عرضه اضافه توانسته است ریسک ژئوپلیتیک مربوط به احتمال اختلال عرضه از سوی کشورهای تولیدکننده را جبران کند.

این نهاد بین‌المللی در گزارش ماهانه خود پیش‌بینی کرد عرضه جهانی نفت در سه‌ماه نخست سال آینده میلادی روزانه ۴ میلیون و ۲۵۰ هزار بشکه از تقاضا پیشی خواهد گرفت؛ مازادی که معادل حدود ۴ درصد تقاضای جهانی است و از برآوردهای دیگر بزرگ‌تر ارزیابی می‌شود.

قیمت نفت از ابتدای امسال حدود ۶ درصد افزایش یافته و نگرانی‌های ژئوپلیتیک و احتمال اختلال در عرضه، عامل اصلی رشد قیمت‌ها بوده است.

قیمت نفت خام شاخص برنت دریای شمال اکنون در سطوح بالای ۶۵ دلار برای هر بشکه معامله می‌شود.

کاهش عرضه نفت ونزوئلا

ایالات متحده در ابتدای ماه جاری میلادی نیکولاس مادورو، رئیس‌جمهوری ونزوئلا، را در کاراکاس ربود و از شرکت‌های نفتی آمریکا خواست برای افزایش تولید در این کشور سرمایه‌گذاری کنند، با این حال در کوتاه‌مدت عرضه نفت ونزوئلا کاهش یافته است.

تهدیدهای مربوط به تنش‌های آمریکا و ایران هم نگرانی‌ها درباره افت عرضه را افزایش و در عین حال حمله‌های پهپادی اوکراین به زیرساخت‌های نفتی روسیه و ایجاد مشکلات فنی تولید نفت قزاقستان را کاهش داده است.

آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرد: به‌استثنای هرگونه اختلال قابل‌توجه در عرضه نفت ایران، ونزوئلا یا کاهش بیشتر از سوی دیگر تولیدکنندگان، احتمال می‌رود مازاد عرضه قابل توجه در سه‌ ماه نخست سال ۲۰۲۶ دوباره پدیدار شود.

بر اساس اعلام این نهاد بین‌المللی، تاکنون اوضاع کنونی بازار نفت تا حدودی به فعالان بازار آرامش می‌دهد و قیمت‌ها را کنترل کرده است.

پس از لغو تدریجی کاهش داوطلبانه عرضه هشت کشور ائتلاف تولیدکنندگان عضو سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) و متحدانش (اوپک‌پلاس) که در آوریل ۲۰۲۵ آغاز شد، سرعت عرضه از تقاضا پیشی گرفته است.

تولیدکنندگان دیگری خارج از ائتلاف اوپک‌پلاس مانند آمریکا، گویان و برزیل نیز تولید خود را افزایش داده‌اند، با این حال هشت عضو اوپک‌پلاس روند لغو کاهش داوطلبانه عرضه را برای سه‌ ماه نخست ۲۰۲۶ متوقف کرده‌اند.

تازه‌ترین آمار آژانس نشان می‌دهد بازار جهانی نفت در کل سال ۲۰۲۶ با مازاد عرضه روزانه ۳ میلیون و ۶۹۰ هزار بشکه‌ای روبه‌رو خواهد بود؛ رقمی که نسبت به گزارش ماه پیش از آن (۳ میلیون و ۸۴۰ هزار بشکه در روز) کاهش نشان می‌دهد.

رشد تقاضا و اثر تحولات ژئوپلیتیک

آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی رشد تقاضای جهانی نفت را با افزایش روزانه ۷۰ هزار بشکه‌ای به ۹۳۰ هزار بشکه در روز رساند.

این نهاد اعلام کرد که برای ارزیابی پیامدهای کامل تحولات ژئوپلیتیک اخیر بر بازار نفت هنوز زود است، اما محاصره محموله‌های نفتی ونزوئلا ازسوی آمریکا صادرات این کشور را از دسامبر تا اوایل ژانویه روزانه ۵۸۰ هزار بشکه کاهش داده است.

نقش تعمیرات اساسی پالایشگاه‌ها

بنا بر اعلام آژانس بین‌المللی انرژی، مازاد عرضه در سه‌ ماه نخست تشدید می‌شود، زیرا در این دوره پالایشگاه‌های جهانی وارد فصل تعمیرات اساسی و عملیات نگهداری دوره‌ای می‌شوند و تقاضا برای نفت خام کاهش می‌یابد.

این نهاد مستقر در پاریس تأکید کرد: با نزدیک شدن به فصل تعمیرات اساسی و عملیات نگهداری پالایشگاه‌ها، کاهش بیشتر تولید نفت خام ضروری خواهد بود.

اختلاف برآوردهای آژانس بین‌الملی انرژی با اوپک

اوپک انتظار رشد تقاضای سریع‌تری دارد و پیش‌بینی می‌کند مصرف نفت در سال جاری میلادی روزانه یک میلیون و ۳۸۰ هزار بشکه افزایش یابد.

داده‌های اوپک نشان می‌دهد بازار در سال ۲۰۲۶ تا حدودی متعادل خواهد بود.

در بخش عرضه، آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی رشد عرضه جهانی را برای امسال از روزانه ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار بشکه به ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه رساند و اعلام کرد که حدود ۵۲ درصد این رشد از تولیدکنندگان خارج از ائتلاف اوپک‌پلاس خواهد بود.