به گزارش آرمان آرا به نقل از مفدا، نخستین جلسه از «سلسله جلسات بررسی موارد خاص سلامت روان دانشجویان» با هدف ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری تخصصی در مدیریت موارد پیچیده سلامت روان دانشجویان، روز چهارشنبه ۱۳ خرداد ۱۴۰۵ از ساعت ۸ تا ۹:۳۰ برگزار شد.

این نشست با رویکرد ارائه، تحلیل و سوپروایز موارد خاص سلامت روان دانشجویان دانشگاه‌های علوم پزشکی طراحی شد و در آن تلاش شد با بهره‌گیری از ظرفیت متخصصان حوزه روان‌پزشکی و روان‌شناسی بالینی، زمینه‌ای برای هم‌اندیشی تخصصی، ارتقای کیفیت مداخله، تقویت نظام ارجاع و کاهش خطاهای تصمیم‌گیری در مواجهه با موارد پیچیده دانشجویی فراهم شود.

در این جلسه، مریم شیرزادی، متخصص روان‌پزشکی و معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، و علی‌اکبر فروغی، مدیر گروه روان‌شناسی بالینی و مدیر مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، به‌عنوان ارائه‌دهندگان حضور پیدا کردند.

همچنین افسانه صادقی، روان‌شناس بالینی و معاون مدیرکل دانشجویی وزارت بهداشت، به‌عنوان سوپروایز روان‌شناسی و جمال شمس، استاد تمام روان‌پزشکی و مدیر گروه روان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، به‌عنوان سوپروایز روان‌پزشکی در این نشست به ارائه دیدگاه‌های تخصصی پرداختند.

مدیریت این نشست بر عهده عبدالرضا دیانی، مدیرکل دانشجویی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بود.

سلسله جلسات بررسی موارد خاص سلامت روان دانشجویان با هدف ایجاد بستری منظم برای بررسی ساختاریافته موارد دشوار، تقویت یادگیری سازمانی، ارتقای مهارت‌های تشخیص و ارزیابی خطر، فرمول‌بندی روان‌شناختی و روان‌پزشکی، طراحی مداخله و پیگیری تخصصی موارد دانشجویی برگزار می‌شود.

نخستین جلسه از سلسله جلسات بررسی موارد خاص سلامت روان دانشجویان برگزار شد.

به گزارش آرمان آرا، ناباروری در ایران امروز فراتر از یک چالش پزشکی، به یک «مسئله پیچیده اجتماعی» تبدیل شده است که ابعاد آن با ساختار جمعیتی و روانی جامعه گره خورده است. آمارهای رسمی حکایت از وضعیتی تأمل‌برانگیز دارند؛ به‌طوری‌که طبق گفته معاون وزیر بهداشت، در حال حاضر بین ۳ تا ۵ میلیون زوج نابارور در کشور وجود دارند. این رقم نشان می‌دهد که ناباروری دیگر یک مسئله محدود و حاشیه‌ای نیست، بلکه مساله ای است که نیازمند سیاست‌گذاری کلان، توسعه زیرساخت‌های درمانی و به‌کارگیری ابزارهای هوشمند برای شناسایی و هدایت به‌موقع زوج‌هاست.

ناباروری؛ چالشی اجتماعی در مسیر فرزندآوری

در فضایی که زوج‌های جوان بالاخص در «مناطق کمتر برخوردار» با چالش‌هایی همچون تأخیر در تشخیص، پراکندگی مراکز تخصصی در سطح کشور، هزینه‌های سنگین درمانی و ناآگاهی از مسیر درست درمان مواجه‌اند، فناوری به یکی از حیاتی‌ترین ابزارهای کاهش این شکاف تبدیل شده است. امروزه از اپلیکیشن‌های سلامت و سامانه‌های هوشمند گرفته تا ویزیت‌های آنلاین و تحلیل داده‌های پزشکی، همگی در تلاش‌اند تا مسیر درمان را کوتاه‌تر، دسترسی را عادلانه‌تر و تجربه بیمار را از فرآیندی فرسایشی به مسیری کم‌هزینه‌تر و انسانی‌تر تبدیل کنند.

فناوری به دنبال راهی برای کوتاه‌تر کردن مسیر درمان ناباروری

در همین راستا، حمایت از طرح‌های نوآورانه در حوزه مقابله با ناباروری، به اولویتی در زیست بوم فناوری کشور تبدیل شده است. طرح نوآورانه و فناورانه «پرتو» که مورد حمایت مؤسسه دانش‌بنیان برکت قرار گرفته، نمونه‌ای بارز از این رویکرد جدید است. این طرح می‌کوشد با اتکا به فناوری و شبکه‌سازی میان پزشکان، یک مشکل گسترده را از سطح دغدغه‌ای فردی به یک «راه‌حل ساختاری» نزدیک کند. «پرتو» نشان داده است که فناوری اگر به‌درستی طراحی و اجرا شود، فراتر از یک ابزار دیجیتال، بخشی از پاسخ اجتماعی به بحران های مختلف اعم از حوزه سلامت و جمعیت خواهد بود.

نوآوری اجتماعی؛ از دغدغه فردی تا راه‌حل ساختاری

برای بسیاری از خانواده‌ها، مسیر فرزندآوری که با امید آغاز شده، گاهی به‌دلیل فاصله جغرافیایی میان «احساس مشکل» تا «دریافت درمان تخصصی»، به سردرگمی و فرسایش روانی ختم می‌شود. این فاصله در شهرهای کوچک و مناطق محروم، هم هزینه مادی سنگینی دارد و هم زمان طلایی باروری را هدر می‌دهد. در این نقطه است که راهکارهای نوآورانه به‌عنوان واسط عمل می‌کنند؛ سامانه‌هایی که هم آگاهی‌بخش هستند، هم غربالگری می‌کنند و هم با ارجاع هدفمند، بار مراجعات حضوری و غیرضروری را از دوش خانواده‌ها و نظام سلامت برمی‌دارند.

«پرتو»؛ اتصال هوشمند زوج‌ها به پزشکان و مراکز تخصصی

طرح «پرتو» با هدف هوشمندسازی تشخیص و درمان، زوج‌های در معرض خطر را شناسایی کرده و آن‌ها را مستقیماً به پزشکان و مراکز تخصصی متصل می‌کند. این اقدام نه تنها فشار مالی و زمانی را کاهش می‌دهد، بلکه می‌تواند به تقویت عدالت در دسترسی به خدمات سلامت کمک کند. این مدل از فعالیت نشان می‌دهد که در مواجهه با چالش‌های کلان جمعیت، فناوری زمانی به بالاترین سطح اثرگذاری می‌رسد که در خدمت «نوآوری اجتماعی» و حل مسائل واقعی و روزمره مردم قرار بگیرد.

زینب حسینی، مدیر طرح نوآورانه «پرتو» در گفت‌وگو با آرمان آرا، با تشریح جزئیات این طرح گفت: هدف اصلی پرتو، شناسایی زودهنگام زوج‌های در معرض ناباروری، کاهش سردرگمی بیماران، تسهیل دسترسی به پزشکان متخصص و کم‌کردن مراجعات غیرضروری حضوری به مراکز درمان ناباروری است.

حسینی درباره شکل‌گیری ایده این طرح اظهار کرد: دغدغه درمان ناباروری از جایی برای ما جدی شد که می‌دیدیم بسیاری از زوج‌ها یا از نابارور بودن خود آگاهی ندارند یا نمی‌دانند از کجا باید روند درمان را آغاز کنند. از سوی دیگر، به‌واسطه ارتباطاتی که در حوزه درمان ناباروری وجود داشت و ظرفیت‌هایی که در این مسیر فراهم بود، تصمیم گرفته شد راهکاری طراحی شود تا مسیر درمان برای زوج‌ها تسهیل شود. مجموعه ما ارتباط خوبی با پزشکان متخصص حوزه باروری و ناباروری و همچنین مراکز درمان ناباروری در سطح کشور دارد. بر همین اساس، اپلیکیشنی طراحی شد تا از طریق آن، افراد بتوانند وضعیت خود را ثبت کنند و در صورت نیاز، به مسیر درمانی مناسب هدایت شوند.

شناسایی زوج‌های در معرض ناباروری از طریق اپلیکیشن

مدیر طرح نوآورانه «پرتو» با اشاره به کارکرد این اپلیکیشن توضیح داد: افرادی که وارد اپلیکیشن می‌شوند، یا خودشان اعلام می‌کنند که با مشکل ناباروری مواجه هستند، یا از طریق علائم و اطلاعاتی که در سامانه ثبت می‌کنند، احتمال قرار داشتن آن‌ها در معرض این مشکل بررسی می‌شود. سامانه با تحلیل این داده‌ها، افراد در معرض خطر را شناسایی می‌کند و تلاش می‌شود پیش از آنکه زمان طلایی درمان از دست برود، زوج‌ها وارد مسیر درست پیگیری و درمان شوند. یکی از دلایل اصلی طراحی این اپلیکیشن این بود که ما مشاهده می‌کردیم زوج‌های زیادی هستند که بچه‌دار نمی‌شوند، اما نمی‌دانند در وضعیت ناباروری قرار دارند و باید اقدام پزشکی انجام دهند. برخی نیز اساساً نمی‌دانند باید به کجا مراجعه کنند و درمان را از چه نقطه‌ای شروع کنند.

توزیع نابرابر خدمات درمان ناباروری در کشور

حسینی یکی از مشکلات مهم در درمان ناباروری را نبود دسترسی عادلانه به خدمات تخصصی در همه مناطق کشور دانست و گفت: درمان ناباروری به‌صورت عادلانه در کشور توزیع نشده است. برای مثال ممکن است فردی در همدان زندگی کند و فقط به یک کلینیک زنان و زایمان یا خدمات اولیه دسترسی داشته باشد، اما اگر بخواهد درمان تخصصی‌تری مانند IVF انجام دهد، ناچار شود به تهران یا شهرهای برخوردار از مراکز تخصصی‌تر مراجعه کند. برخی زوج‌ها برای دریافت خدمات پیشرفته‌تر درمان ناباروری باید به شهرهایی مانند تهران، قم، شیراز یا دیگر شهرهایی که مراکز سطح بالاتر دارند سفر کنند. در نتیجه، فاصله جغرافیایی و هزینه‌های جانبی درمان برای آن‌ها به یک مانع جدی تبدیل می‌شود.

این فعال فناور با اشاره به سطح‌بندی خدمات درمان ناباروری در کشور گفت: درمان ناباروری در کشور در سطوح مختلف ارائه می‌شود. بسیاری از شهرستان‌ها ممکن است خدمات سطح اولیه را داشته باشند، اما برای اقدامات پیشرفته‌تر، زوج‌ها باید به شهرهای دورتر مراجعه کنند. این مسئله باعث می‌شود روند درمان برای بسیاری از خانواده‌ها طولانی، پرهزینه و فرسایشی شود.

ناآگاهی و تعویق درمان؛ دو مانع مهم در مسیر فرزندآوری

حسینی با بیان اینکه ناآگاهی از وضعیت ناباروری یکی از چالش‌های اصلی است، اظهار کرد: بعضی زوج‌ها اصلاً متوجه نمی‌شوند که باید برای مشکل خود اقدام پزشکی انجام دهند. از سوی دیگر، برخی زوج‌ها مراجعه به پزشک را پشت گوش می‌اندازند و تصور می‌کنند چند ماه تأخیر اهمیتی ندارد. بعضی افراد مدام می‌گویند «فعلاً دیر نمی‌شود»، «فعلاً نمی‌خواهیم بچه‌دار شویم»، «شش ماه دیگر اقدام می‌کنیم» یا «بعداً مراجعه می‌کنیم»، در حالی که همین تأخیرهای یک‌ماهه و چندماهه می‌تواند شانس باروری را به میزان زیادی کاهش دهد.

به گفته مدیر طرح پرتو، در برخی موارد همین تأخیر باعث می‌شود زوج‌ها دیگر نتوانند با درمان‌های ساده‌تر به نتیجه برسند و ناچار شوند وارد مسیر درمان‌های پیچیده‌تر، زمان‌برتر و پرهزینه‌تر شوند.

هزینه‌های سنگین رفت‌وآمد برای یک ویزیت ساده

حسینی در ادامه به دشواری‌های مراجعه حضوری زوج‌ها به مراکز تخصصی اشاره کرد و گفت: یکی از دغدغه‌های جدی ما این بود که بسیاری از افراد برای مراجعه به مراکز سطح سه یا مراکز تخصصی درمان ناباروری، حتی برای یک ویزیت معمولی، باید از شهرهای دور به تهران یا دیگر شهرهای برخوردار از مرکز تخصصی سفر کنند. فرض کنید فردی از زاهدان یا همدان بخواهد برای یک ویزیت ساده به تهران بیاید. این سفر فقط هزینه درمان نیست؛ هزینه رفت‌وآمد، اقامت، گرفتن مرخصی، هماهنگ‌کردن برنامه کاری و خانوادگی و حتی سپردن فرزند دیگر به اطرافیان را هم شامل می‌شود.

این فعال فناور افزود: این‌ها مسائلی بود که ما به‌صورت میدانی در مراکز درمان ناباروری می‌دیدیم. برخی خانواده‌ها برای پیگیری درمان، با شرایط دشواری مراجعه می‌کردند؛ حتی مواردی دیده می‌شد که افراد وسایل اقامت همراه داشتند یا در همان مرکز، روی صندلی و چرخ می‌خوابیدند. همین مشاهدات باعث شد به این فکر کنیم که باید بخشی از این رفت‌وآمدهای غیرضروری کاهش پیدا کند.

زوجین دیگر مجبور نیستند برای ویزیت به شهر دیگری سفر کنند

مدیر این طرح فناورانه گفت: هدف ما این بود که با استفاده از شبکه‌ای از پزشکان متخصص، امکان ویزیت اولیه یا بررسی وضعیت بیماران از راه دور فراهم شود. به این ترتیب، زوج‌ها مجبور نباشند برای هر مرحله از درمان به تهران یا شهری که مرکز تخصصی درمان ناباروری دارد مراجعه کنند. در این مدل، پزشکان می‌توانند بیماران را ویزیت کنند و نتیجه ویزیت یا اطلاعات موردنیاز را برای متخصص مربوطه ارسال کنند. در نهایت، زوج‌ها زمانی به مرکز درمانی مراجعه می‌کنند که واقعاً اقدام عملی، تخصصی یا درمان حضوری لازم باشد.

به گفته او، این روش می‌تواند رفت‌وآمدهای مکرر و هزینه‌های جانبی درمان را کاهش دهد و مسیر پیگیری درمان را برای زوج‌هایی که در شهرستان‌ها زندگی می‌کنند، ساده‌تر کند.

این نوآور اجتماعی درباره زمان آغاز فعالیت اپلیکیشن «پرتو» گفت: اپلیکیشن ما از حدود ۳ تا ۴ سال گذشته فعال بوده است. در ابتدا، اپلیکیشن قابلیت‌های معمول‌تری داشت، اما در حال حاضر بخش‌های جدیدی به آن اضافه شد تا بتوانیم به هدف اصلی خود، یعنی دسترسی بهتر به زوج‌های نابارور و شناسایی افراد در معرض خطر، نزدیک‌تر شویم. در نسخه‌های جدیدتر، تلاش کردیم با کمک هوش مصنوعی و برنامه‌هایی که برای اپلیکیشن طراحی شده، متوجه شویم آیا زوجی در معرض ناباروری قرار دارد یا خیر. بر اساس داده‌هایی که کاربر ثبت می‌کند، مسیر بعدی برای او مشخص می‌شود.

حدود ۱۰۰ هزار کاربر در اپلیکیشن هوشمند ناباروری

مدیر طرح «پرتو» در پاسخ به پرسشی درباره تعداد کاربران و میزان ارتباط بیماران با پزشکان گفت: در حال حاضر آمار دقیقی از تعداد افرادی که روند درمان کامل آن‌ها از طریق این سامانه انجام شده در اختیار ندارم، اما فکر می‌کنم حدود ۱۰۰ هزار نفر در اپلیکیشن ما حضور دارند. ما پزشکان را به کاربران معرفی می‌کنیم و بسته به نیاز بیمار، فرد به پزشک یا مرکز مناسب هدایت می‌شود. در واقع، یک شبکه و بانک ارتباطی از پزشکان و مراکز وجود دارد که بر اساس شرایط بیمار از آن استفاده می‌شود. روزانه حدود پنج نفر از طریق این سامانه به رویان معرفی می‌شوند. البته در سایر شهرها آمار متفاوت است و این موضوع به پراکندگی جغرافیایی، ظرفیت شهرها و مراکز درمان ناباروری بستگی دارد.

ارتباط با مراکز درمان ناباروری در شهرهای مختلف

این فعال فناور درباره شهرها و مراکز همکار گفت: ما با شهرها و مراکز مختلف در ارتباط هستیم؛ از جمله شهرهایی مانند اردبیل، زاهدان، مشهد، اصفهان، شیراز و شهرهایی که مراکز درمان ناباروری سطح بالاتر دارند.در برخی مراکز یا نزد برخی پزشکان، ظرفیت‌هایی برای مراجعه بیماران معرفی‌شده از سوی پرتو در نظر گرفته می‌شود. این ظرفیت‌ها بسته به مرکز، شهر و پزشک متفاوت است و بر اساس همان ظرفیت، بیماران نوبت‌دهی و هدایت می‌شوند.

حسینی درباره هزینه ویزیت نیز گفت: هزینه ویزیت‌های آنلاین بسته به پزشک، شهر و نوع خدمت متفاوت است و عدد دقیق واحدی نمی‌توان اعلام کرد، اما در مجموع، ویزیت آنلاین معمولاً از مراجعه حضوری ارزان‌تر است.

برگزیده‌شدن در رویداد نوآوری اجتماعی رعنا و آغاز همکاری حمایتی

حسینی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، درباره ارتباط طرح «پرتو» با مجموعه‌های حمایتی توضیح داد: ما در رویداد نوآوری اجتماعی رعنا ثبت‌نام کردیم. پس از طی مراحل مربوطه، در جلسه حضوری طرح را ارائه دادیم و در نهایت در این رویداد برگزیده شدیم و مورد حمایت موسسه دانش بنیان برکت قرار گرفتیم. پس از برگزیده‌شدن در رویداد، از طرح ما حمایت مالی شود. این حمایت در قالب همکاری برای کمک به زوج‌های ناباروری بود که از نظر مالی نیازمند حمایت هستند.

مدیر طرح پرتو ادامه داد: در این همکاری، قرار شد افرادی به ما معرفی شوند و ما مسیر درمانی آن‌ها را طراحی و ترسیم کنیم؛ یعنی مشخص کنیم باید به چه مرکزی مراجعه کنند، چه مراحلی را طی کنند و چگونه وارد روند درمان شوند.

معرفی زوج‌های نیازمند و هدایت آن‌ها به مراکز درمانی

این نوآور اجتماعی گفت: افرادی که معرفی می‌شوند، پس از بررسی، نوبت‌دهی و به مراکز مناسب هدایت می‌شوند. تعداد معرفی‌ها بسته به شرایط متفاوت است و ممکن است روزانه از یک تا پنج نفر متغیر باشد. زوج‌هایی که تأیید می‌شوند و نیاز مالی آن‌ها مورد تأیید قرار می‌گیرد، با شرایط متفاوت‌تری وارد روند درمان می‌شوند. ما نیز با استفاده از منابع حمایتی که در قالب همکاری دریافت کرده‌ایم، بخشی از مسیر درمانی این زوج‌ها را پیش می‌بریم. طبق قراردادی که در این زمینه داشتیم، قرار است با حمایت مالی انجام‌شده، تعدادی از افراد تحت درمان قرار گیرند و روند درمان آن‌ها پیگیری شود.

سه زوج درمان شدند؛ هزار نفر در فهرست زوجین نابارور

حسینی در پاسخ به این پرسش که تاکنون چند نفر از طریق این قرارداد درمان شده‌اند یا در فرآیند درمان قرار گرفته‌اند، گفت: این همکاری و قرارداد اخیراً وارد مرحله اجرا شده و زمان زیادی از آن نمی‌گذرد. با این حال، تاکنون سه نفر درمان شده‌اند و تعدادی دیگر نیز در مراحل بعدی و ثانویه درمان قرار دارند. همچنین یک فهرست حدود ۱۰۰۰ نفره از افراد به ما معرفی شده است. این افراد به‌صورت روزانه بررسی و به مراکز مختلف معرفی می‌شوند تا روند درمان آن‌ها آغاز یا پیگیری شود.

چشم‌انداز طرح نوآورانه پرتو؛ کاهش نرخ ناباروری در ایران

این فعال فناور با تأکید بر اینکه پیشگیری از ناباروری از خود درمان مهم‌تر است، گفت: نکته مهم این است که زوج‌ها فقط زمانی به ناباروری توجه نکنند که با مشکل مواجه شده‌اند. باید از سنین پایین‌تر، حتی پیش از ازدواج، آموزش‌ها و مراقبت‌های لازم درباره سلامت باروری جدی گرفته شود. سبک زندگی امروز، آلودگی هوا، عوامل محیطی و برخی رفتارهای روزمره می‌توانند بر باروری اثرگذار باشند. به همین دلیل، آگاهی‌بخشی و اصلاح سبک زندگی نقش مهمی در کاهش موارد ناباروری دارد.

مدیر طرح «پرتو» گفت: چشم‌انداز ما این است که در سال‌های آینده بتوانیم با آگاهی‌بخشی، مراقبت از سلامت زنان و تسهیل دسترسی به خدمات تخصصی، نرخ ناباروری در ایران را تا حد امکان کاهش دهیم و آن را به پایین‌ترین میزان ممکن در سطح جهان نزدیک کنیم.

به گزارش آرمان آرا به نقل از وزارت بهداشت، دکتر محمد جلیلی رییس مرکز جذب و امور اعضای هیأت علمی و نخبگان معاونت آموزشی وزارت بهداشت، با اشاره به مباحث مطرح‌شده در هفته‌های اخیر درباره افزایش حقوق اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها اظهار داشت: اگر نقش دانشگاه در توسعه پایدار کشور و جایگاه اعضای هیأت علمی در تربیت نیروی انسانی متخصص به‌درستی مورد توجه قرار گیرد، روشن خواهد شد که بهبود وضعیت معیشتی استادان نه‌تنها اقدامی منطقی، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای حفظ کیفیت نظام آموزش عالی است.

وی افزود: عضو هیأت علمی صرفاً یک مدرس نیست، بلکه هم‌زمان نقش پژوهشگر، تولیدکننده دانش، تربیت‌کننده نیروی متخصص، مشاور علمی و در بسیاری از موارد مدیر و مجری پروژه‌های مهم ملی را بر عهده دارد. کیفیت آموزش پزشکان، مهندسان، معلمان، مدیران و سایر متخصصان کشور به‌طور مستقیم با توانمندی، انگیزه و شرایط حرفه‌ای اعضای هیأت علمی گره خورده است.

رئیس مرکز جذب و امور اعضای هیئت علمی و نخبگان وزارت بهداشت تصریح کرد: تضعیف وضعیت اقتصادی استادان دانشگاه در نهایت می‌تواند به کاهش کیفیت آموزش، افت فعالیت‌های پژوهشی و تشدید روند مهاجرت نخبگان منجر شود؛ موضوعی که آثار آن در بلندمدت بر توسعه کشور قابل مشاهده خواهد بود.

استاد گروه طب اورژانس دانشگاه علوم پزشکی تهران با اشاره به مسیر دشوار و طولانی ورود به حرفه هیأت علمی خاطرنشان کرد: دستیابی به مرتبه عضویت هیأت علمی مستلزم سال‌ها تحصیل، پژوهش و رقابت علمی است. بسیاری از اعضای هیأت علمی تا اواخر دهه سوم یا حتی چهارم زندگی به ثبات شغلی دست نمی‌یابند و بخش قابل توجهی از عمر خود را صرف کسب دانش و مهارت‌های تخصصی می‌کنند. این در حالی است که افراد با همین سطح از تحصیلات و توانمندی، در بسیاری از موارد می‌توانند در بخش خصوصی یا خارج از کشور از فرصت‌های درآمدی به‌مراتب بالاتری برخوردار شوند.

وی ادامه داد: چنانچه فاصله درآمدی میان فعالیت دانشگاهی و سایر فرصت‌های شغلی بیش از حد افزایش یابد، دانشگاه‌ها به تدریج توان جذب و نگهداشت نیروهای توانمند و نخبه را از دست خواهند داد؛ مسئله‌ای که می‌تواند آینده علمی کشور را با چالش‌های جدی مواجه کند.

رئیس مرکز جذب و امور اعضای هیأت علمی و نخبگان وزارت بهداشت با بیان اینکه اعضای هیأت علمی سهم اندکی از جمعیت شاغلان کشور را تشکیل می‌دهند، اظهار داشت: بهبود حقوق این قشر، برخلاف برخی بخش‌های گسترده دولتی، بار مالی گسترده‌ای ایجاد نمی‌کند، اما آثار آن بر ارتقای کیفیت علمی، توسعه فناوری و تربیت سرمایه انسانی بسیار قابل توجه است. در واقع، هزینه‌کرد برای دانشگاه و نیروی علمی، سرمایه‌گذاری برای آینده کشور محسوب می‌شود.

جلیلی همچنین با اشاره به وضعیت اعضای هیأت علمی در کشورهای مختلف گفت: بررسی نظام‌های آموزش عالی در کشورهای توسعه‌یافته و حتی کشورهایی که با محدودیت‌های اقتصادی مواجه هستند نشان می‌دهد که جایگاه درآمدی اعضای هیأت علمی معمولاً در میان ۵ تا ۲۰ درصد بالای جامعه قرار دارد. این رویکرد ناشی از درک اهمیت نقش دانشگاه در توسعه ملی و حفظ سرمایه‌های انسانی است.

وی افزود: این در حالی است که برآوردها نشان می‌دهد جایگاه درآمدی اعضای هیأت علمی در ایران فاصله قابل توجهی با این استانداردها دارد. همچنین بسیاری از پرداخت‌های جانبی که در سایر مشاغل دولتی و عمومی تحت عناوینی نظیر اضافه‌کار و مزایای مشابه وجود دارد، برای اعضای هیأت علمی تعریف نشده و دریافتی آنان عمدتاً محدود به حقوق مستمر درج‌شده در احکام کارگزینی است.

رییس مرکز جذب و امور اعضای هیأت علمی و نخبگان وزارت بهداشت با اشاره به شرایط استخدام اعضای هیأت علمی در دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور اظهار داشت: تا زمستان سال گذشته، یک فرد دارای مدرک دکترای تخصصی (PhD) یا متخصص و فوق‌تخصص که به‌عنوان استادیار در دانشگاه‌های علوم پزشکی استخدام می‌شد، در قبال ۵۴ ساعت فعالیت هفتگی و با محدودیت‌های قانونی برای اشتغال در بخش خصوصی، دریافتی کمتر از ۲۵ میلیون تومان داشت؛ رقمی که در مقایسه با حجم مسؤولیت‌ها، تخصص و اهمیت مأموریت‌های آموزشی و پژوهشی بسیار محدود ارزیابی می‌شود.

وی در پایان تأکید کرد: انتظار انجام کامل و اثربخش تمامی وظایف آموزشی، پژوهشی، فناورانه، فرهنگی، اجرایی، درمانی و اجتماعی اعضای هیأت علمی بدون تأمین حداقل‌های معیشتی و ایجاد انگیزه‌های حرفه‌ای، انتظاری واقع‌بینانه نیست. حمایت از استادان دانشگاه در حقیقت حمایت از آینده علمی، سلامت، فناوری و توسعه کشور است.

به گزارش آرمان آرا به نقل از دانشگاه علوم پزشکی ایران، براساس مصوبه شورای آموزشی دانشگاه علوم پزشکی ایران در مورخ ۹ خردادماه ۱۴۰۵ در راستای تعیین تکلیف وضعیت آموزشی و تکمیل فرایند نیمسال جاری، ضوابط ارزشیابی دروس در نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۵ به شرح زیر ابلاغ می شود:

۱.نحوه برگزاری آزمون‌ها: ارزشیابی دروس در این نیمسال، به‌جای آزمون پایانی متمرکز، از طریق برگزاری ۳ مرحله آزمونک (ترجیحا) آنلاین انجام خواهد شد.

۲. بازه زمانی: دانشکده‌های مربوطه موظفند ظرف ۲۰ روز آینده، آزمون‌های مذکور را با فاصله یک هفته از یکدیگر برنامه‌ریزی و برگزار کنند.

۳. بودجه‌بندی مطالب: هر یک از این ۳ آزمون، ۳۳ درصد از محتوای آموزشی ارائه‌شده در طول ترم را پوشش خواهد داد.

۴. بستر برگزاری: آزمون‌ها ترجیحاً به‌صورت آنلاین و در بستر سامانه سیترا برگزار می‌شود.

۵. لغو آزمون پایانی: در این نیمسال، آزمون پایان ترم برگزار نخواهد شد و نمره نهایی هر درس بر اساس مجموع نمرات کسب‌شده در آزمون‌های مذکور محاسبه و ثبت می‌شود.

دانشجویان جهت اطلاع از زمان‌بندی دقیق آزمون‌های هر درس، به اطلاعیه‌ها و برنامه‌های اعلامی از سوی دانشکده مربوطه مراجعه کنند.

به گزارش آرمان آرا، آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری سال ۱۴۰۵ در دانشگاه های علوم پزشکی شهر تهران، اراک، ارومیه، اردبیل، اصفهان، اهواز، ایلام، بندرعباس، خراسان شمالی،خراسان جنوبی، بوشهر، تبریز، گیلان، زاهدان، سمنان، کردستان، شیراز، شهرکرد، قزوین، قم، کرمان، کرمانشاه، گلستان، لرستان، مشهد، همدان، یاسوج، زنجان، مازندران، جهرم، گراش، یزد، گناباد، ، تربت حیدریه، نیشابور، رفسنجان، بم، زابل، ایرانشهر، جیرفت، کاشان، البرز، بابل، فسا و شاهرود به صورت الکترونیک برگزار خواهد شد.

داوطلبان می توانند از طریق سایت مرکز سنجش آموزش پزشکی به آدرس www.sanjeshp.irاز تاریخ ۱۹ خرداد تا ۲۴ خرداد ۱۴۰۵ نسبت به ثبت نام اقدام کنند. (شرایط، ضوابط و مدارک مربوط به آزمون متعاقبا اعلام می شود.)

کلیه داوطلبانی که دارای دانشنامه دوره کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری پرستاری و یا دانشنامه دوره کارشناسی، کارشناسی ارشد اتاق عمل و هوشبری هستند یا گواهی فراغت از تحصیل در این رشته ها از دانشگاه محل تحصیل خود دارند، می توانند در این آزمون شرکت کنند.

تذکر ۱: مدارک تحصیلی داوطلبان خارج از کشور باید به تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا وزارت علوم، تحقیقات و فناوری رسیده باشد.

تذکر ۲: داوطلبان صرفنظر از دانشگاه محل فراغت از تحصیل یا دانشگاه محل خدمت، می توانند هر یک از حوزه های ذکر شده را به عنوان حوزه امتحانی انتخاب کنند.

تذکر ۳: بعد از انتخاب محل آزمون و انتخاب رشته امکان تغییر آن در زمان آزمون وجود ندارد.

تذکر ۴: داوطلبان موظفند پس از صدور کد رهگیری ۱۶ رقمی آن را به همراه نسخه چاپ شده از فرم ثبت نامشان برای مراحل بعدی آزمون نزد خود محفوظ نگه دارند.

به گزارش آرمان آرا به نقل از مفدا، حمید رئیسی معاون تسهیلات صندوق رفاه دانشجویان از پایان پرداخت وام تحصیلی ترم دوم سال تحصیلی جاری خبر داد و گفت: فرآیند پرداخت این وام‌ها که از ۱۵ اردیبهشت‌ماه آغاز شده بود، امروز (۱۰ خردادماه) به اتمام رسید.

وی با اشاره به همکاری دانشگاه‌ها و دانشکده‌های علوم پزشکی و صندوق رفاه دانشجویان در اجرای این طرح افزود: تمامی درخواست‌های دانشجویانی که مدارک خود را به‌طور کامل در سامانه صندوق رفاه بارگذاری کرده بودند، بررسی و تأیید شد و نزدیک به ۱۰۰ درصد متقاضیان واجد شرایط موفق به دریافت وام شدند.

رئیسی تصریح کرد: در این مرحله وام تحصیلی به ۵۱ هزار و ۶۶۸ دانشجو پرداخت شد و مجموع اعتبارات اختصاص‌یافته به این بخش حدودا به ۲ هزار و ۳۳۰ میلیارد ریال پرداخت شده است.

به گزارش آرمان آرا آیین انعقاد قرارداد سرمایه‌گذاری ۷۵۰ هزار دلاری صندوق پژوهش و فناوری ماندگار برای بومی‌سازی و توسعه زیرساخت‌های تصویربرداری پیشرفته یک شرکت دانش بنیان با هدف خودکفایی ملی و صیانت از خروج ارز برگزار شد.

در این مراسم که با حضور حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر سید مهدی خاموشی، ریاست سازمان اوقاف و امور خیریه، برگزار شد، قرارداد سرمایه‌گذاری راهبردی میان صندوق پژوهش و فناوری ماندگار و شرکت دانش‌بنیان متین بهین نگاره به ارزش ۷۵۰ هزار دلار به امضا رسید. این قرارداد گامی بلند در راستای بومی‌سازی تجهیزات پزشکی High-Tech و تحقق شعار خودکفایی ملی محسوب می‌شود.

عبدالمجید کهریزی، مدیرعامل صندوق پژوهش و فناوری ماندگار، با تأکید بر استمرار فعالیت‌های توسعه‌ای در شرایط دشوار اقتصادی اظهار کرد: در شرایطی که کشور با فشارهای ناشی از جنگ اقتصادی، تحریم‌های ظالمانه و محدودیت‌های بین‌المللی مواجه است، سازمان اوقاف و امور خیریه خود را متعهد می‌داند که نه‌تنها از فعالیت‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری دست نکشد، بلکه دقیقاً در همین مقطع، پررنگ‌تر از گذشته در مسیر حمایت از طرح‌های نوآورانه و راهبردی گام بردارد.

کهریزی با اشاره به سرمایه گذاری این مجموعه بر روی دستگاه تصویر برداری پیشرفته به جزئیات فنی این پروژه ملی اشاره کرد و افزود: دستگاه “سی‌آرم دیجیتال” (C-Arm) دستگاهی کاملاً تخصصی و راهبردی در حوزه تجهیزات پزشکی که تا امروز هیچ تولیدکننده داخلی نداشته و عملاً نظام سلامت کشور را به واردات و تأمین‌کنندگان خارجی وابسته کرده است.

وی با بیان اینکه در حال حاضر در کشور با وابستگی شدید به مدل‌های قدیمی آنالوگ مواجه است که از نظر دقت، کیفیت تصویر و تابش اشعه، فاصله زیادی با استانداردهای روز دنیا دارند، ادامه داد: هدف ما در این طرح، جایگزینی کامل فناوری دیجیتال با نمونه‌های آنالوگ موجود است تا سطح خدمات درمانی کشور ارتقا یابد.

وی در ادامه به جایگاه حمایتی نهادهای حاکمیتی اشاره کرد و گفت: همین وابستگی و اهمیت بالای پروژه باعث شده است که این طرح به عنوان یک اولویت ملی مورد توجه قرار بگیرد و خوشبختانه معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری نیز با اعطای گرنت، از آن حمایت کرده است. امروز با افتخار اعلام می‌کنیم که طراحی و تولید این دستگاه توسط تیم توانمند شرکت دانش‌بنیان “متین بهین نگاره” انجام شده و سازمان اوقاف از طریق صندوق ماندگار، با ورود به این پروژه قصد دارد از این طرح پشتیبانی کند تا از مرحله نمونه‌سازی و تولید اولیه، به مرحله تولید انبوه برسد.

مدیرعامل صندوق ماندگار با تحلیل ابعاد ارزی این سرمایه‌گذاری تصریح کرد: بر اساس آمارها، سالانه حدود سه میلیون دلار صرف واردات این دستگاه می‌شود؛ در حالی که نیاز واقعی کشور بسیار فراتر از این ارقام است. مشارکت ما در این پروژه با هدف تأمین پایدار نیاز کشور، کاهش چشمگیر خروج ارز و مرتفع کردن کمبودهای زیرساختی نظام سلامت در حوزه تصویربرداری پزشکی صورت گرفته است.

کهریزی خاطرنشان کرد: برای ما در سازمان اوقاف، این نوع سرمایه‌گذاری صرفاً یک فعالیت اقتصادی نیست؛ بلکه یک اقدام مسئولانه، آینده‌نگرانه و در راستای امنیت سلامت کشور است که ضمن تقویت زیست‌بوم فناوری، موتور محرک پیشرفت ملی خواهد بود. پیام ما در این مراسم روشن است: سازمان اوقاف حتی در سخت‌ترین شرایط هم از حمایت از نوآوری، تولید ملی و شرکت‌های فناور دست برنمی‌دارد و معتقد است پیوند میان ظرفیت‌های وقف و توانمندیِ نخبگان، راهگشای خودکفایی کشور است.

به گزارش آرمان آرا به نقل از سازمان ترویج مطالعه و نشر جهاد دانشگاهی، بر اساس این فراخوان، شرکت‌کنندگان می‌توانند آثار خود را در سه بخش اصلی، ویژه و بین‌الملل به دبیرخانه جشنواره ارسال کنند.

دانشجویان و طلابی که در بازه زمانی ۱ مهر ۱۴۰۲ تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۴ از پایان‌نامه خود در مقاطع تحصیلات تکمیلی دفاع کرده‌اند، می‌توانند با مراجعه به پایگاه اینترنتی سازمان ترویج مطالعه و نشر جهاد دانشگاهی به نشانی www.isba.ir در این جشنواره شرکت کنند.

بر اساس اعلام کمیته علمی بیست‌ودومین جشنواره ملی پایان‌نامه سال، بخش اصلی این جشنواره شامل پایان‌نامه‌های تدوین‌شده در شش گروه علوم پایه، کشاورزی و منابع طبیعی، هنر و معماری، فنی و مهندسی، علوم پزشکی و علوم انسانی است. بر این اساس، در هر یک از این گروه‌ها، دانشجویانی که پایان‌نامه خود را در موضوعات تعیین‌شده تدوین و از آن دفاع کرده باشند، امکان شرکت در جشنواره را خواهند داشت.

بخش ویژه

در بخش ویژه این جشنواره، پایان‌نامه‌های نگارش‌شده در حوزه‌های انرژی (مدیریت منابع و مصرف آب، برق، گاز. منابع تجدید ناپذیر)، اتحاد ملی و انسجام اسلامی، هوش مصنوعی و حکمرانی پذیرش می‌شوند.

بخش بین‌الملل

این بخش به دانشجویان غیرایرانی اختصاص دارد که پایان‌نامه‌های خود را با موضوع ایران تدوین کرده‌اند.

گفتنی است، دریافت اطلاعات تکمیلی و انجام تمامی مراحل ثبت‌نام، شامل تکمیل فرم‌ها و بارگذاری فایل پایان‌نامه، از طریق پایگاه اطلاع‌رسانی دبیرخانه جشنواره به نشانی www.isba.ir امکان‌پذیر است.

علاقه‌مندان در صورت نیاز می‌توانند با شماره ۰۲۱۶۶۹۵۲۷۲۷ تماس حاصل کنند.

به گزارش آرمان آرا، آزمون سراسری سال ۱۴۰۵ برای‌ پذیرش در رشته‌های با آزمون در دوره‌های‌ روزانه، نوبت ‌دوم، روزانه-غیردولتی، مجازی غیرانتفاعی، مشترک، پردیس خودگردان و شهریه‌پرداز، دانشگاه‌ پیام‌نور، مؤسسات‌ آموزش‌ عالی‌ غیرانتفاعی‌ و غیردولتی و رشته‌های تحصیلی باآزمون دانشگاه آزاد اسلامی برگزار می شود.

آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم در دانشگاه‌های فرهنگیان و تربیت‌دبیر شهید رجائی نیز همزمان با آزمون سراسری سال ۱۴۰۵ برگزار می شود.

تمامی متقاضیان می‌توانند برای شرکت در آزمون از طریق تارنمای سازمان سنجش به نشانی www.sanjesh.org مراجعه کنند و تا ساعت ۲۴ روز جمعه ۸ خرداد فرصت دارند نسبت به ثبت نام یا ویرایش اطلاعات خود اقدام کنند.

براساس اطلاعات مندرج در دفترچه راهنمای ثبت نام در آزمون سراسری سال ۱۴۰۵ شرکت دانشجویان و پذیرفته شدگان سنوات قبل در آزمون سراسری یا پذیرش دانشجو – معلم براساس شرایط و قوانین اعلامی است.

ممنوعیت ثبت نام همە پذیرفته شدگان رشته های باآزمون سال ۱۴۰۴ در کنکور ۱۴۰۵

همە پذیرفته شدگان رشته های با آزمون تمام دوره های آموزش رایگان شامل: «دوره های روزانه، محروم، بورسیه، فرهنگیان و تربیت دبیر شهید رجایی» و همچنین پذیرفته شدگان چهار رشته پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی تمامی دوره ها، اعم از رایگان و غیر رایگان (روزانه و غیرروزانه) آزمون سراسری سال ۱۴۰۴ چه در دانشگاه یا مؤسسه محل قبولی خود ثبت نام کرده و چه ثبت نام نکرده باشند، اجازه شرکت مجدد در آزمون سراسری یا اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم سال ۱۴۰۵ را ندارند.

این متقاضیان برای شرکت مجدد در آزمون سال ۱۴۰۶ و بعد از آن، باید تا قبل از پایان زمان ثبت نام آن آزمون، از دانشگاه یا مؤسسه محل قبولی خود انصراف قطعی دهند. در ضمن، این متقاضیان حق بازگشت به رشته قبولی قبلی خود را ندارند.

الزام انصراف پذیرفته شدگان رشته های باآزمون سال ۱۴۰۳ برای ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵

همە پذیرفته شدگان رشته های با آزمون تمام دوره های آموزش رایگان شامل: «دوره های روزانه، محروم، بورسیه، فرهنگیان و تربیت دبیر شهید رجایی» و همچنین پذیرفته شدگان چهار رشته پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی تمامی دوره ها، اعم از رایگان و غیر رایگان (روزانه و غیرروزانه) در سال ۱۴۰۳ و قبل از آن، که در حال تحصیل هستند، برای شرکت مجدد در آزمون سراسری یا اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم سال ۱۴۰۵ باید تا قبل از پایان زمان ثبت نام آن آزمون، از دانشگاه یا مؤسسه محل قبولی خود انصراف قطعی دهند.

این دسته از متقاضیان پس از اعلام نتایج نهایی، در صورت قبولی در رشته جدید، باید فرم انصراف قطعی از رشته قبلی را به دانشگاه محل قبولی خود ارائه دهند. در ضمن، این متقاضیان حق بازگشت به رشته قبولی قبلی خود را ندارند.

امکان ثبت نام برای پذیرفته شدگان رشته های باآزمون غیررایگان سال ۱۴۰۴ در کنکور ۱۴۰۵

پذیرفته شدگان رشته های با آزمون دوره های غیر از آموزش رایگان، به جز چهار رشته پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی در آزمون سراسری در سال ۱۴۰۴ و قبل از آن و همچنین پذیرفته شدگان صرفاً با سوابق تحصیلی تمامی دوره ها (ازجمله روزانه) در سال ۱۴۰۴ و قبل از آن (به شرط نداشتن مشکل نظام وظیفه برای برادران) می توانند بدون انصراف از تحصیل و در صورت داشتن سایر شرایط و ضوابط مندرج در این دفترچه راهنما، در آزمون سراسری یا اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم سال ۱۴۰۵ ثبت نام و شرکت کنند.

این دسته از متقاضیان در صورت قبولی، باید از رشته قبلی خود انصراف داده و انصراف قطعی از رشتە قبلی را به دانشگاه جدید محل تحصیل خود ارائه دهند.

ممنوعیت ثبت نام همە پذیرفته شدگان رشته های با آزمون سال ۱۴۰۵ در کنکور ۱۴۰۶

متقاضیانی که در آزمون سراسری یا اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم سال ۱۴۰۵ شرکت کرده و در ردیف پذیرفته شدگان رشته های با آزمون تمام دوره های آموزش رایگان شامل: «دوره های روزانه، محروم، بورسیه، فرهنگیان و تربیت دبیر شهید رجایی» و همچنین پذیرفته شدگان چهار رشته پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی تمامی دوره ها، اعم از رایگان و غیر رایگان (روزانه و غیرروزانه) قرار گیرند، چه در دانشگاه یا مؤسسه محل قبولی خود ثبت نام کرده و چه ثبت نام نکنند، اجازه شرکت در آزمون سراسری یا اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم سال ۱۴۰۶ را نخواهند داشت.

امکان ثبت نام دانشجویان در آزمون سراسری سال ۱۴۰۵

دانشجویانی که از معافیت تحصیلی استفاده می کنند، به منظور ثبت نام و شرکت مجدد در آزمون سراسری لازم است به ضوابط مربوط به مقررات وظیفه عمومی توجه و بر اساس آن ضوابط اقدام کنند.

دانشجویان اخراجی آموزشی موضوع موارد مرتبط آیین نامه آموزشی و همچنین دانشجویان دوره کارشناسی که مدرک معادل کاردانی (اعم از کاردانی عمومی یا کاردانی) را دریافت کرده اند، نیز مانند مقررات مربوط به دانشجویان انصرافی، پس از تسویه حساب کامل با مؤسسه ذیربط و همچنین اداره کل امور دانشجویان داخل و صندوق رفاه دانشجویان وزارت ذیربط و در صورت نداشتن مشکل نظام وظیفه (برای برادران) حق ثبت نام در این آزمون را داشته و محدودیتی در انتخاب رشته ندارند.

بر اساس اعلام وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، دانشجویان شاغل به تحصیل در سال ۱۴۰۳ و قبل از آن در صورت انصراف و شرکت در این آزمون، موظف به پرداخت خسارت آموزش رایگان، مطابق با آخرین مبالغ اعلامی از سوی معاونت آموزشی این وزارت هستند.

ممنوعیت ثبت نام متعهدین به خدمت در رشته های علوم پزشکی کنکور ۱۴۰۵

در ضمن متعهدین خاص به ارگان ها و دستگاه های اجرایی کشور، مجاز به انتخاب رشته های علوم پزشکی تحت پوشش وزارت بهداشت در آزمون سراسری در هیچ یک از دوره های تحصیلی، اعم از روزانه، نوبت دوم، شهریه پرداز، مناطق محروم، افزایش ظرفیت شورای عالی انقلاب فرهنگی و … نیستند.

به گزارش آرمان آرا، نتایج نهایی این دوره از آزمون در سایت مرکز سنجش آموزش پزشکی قابل مشاهده است.

چهل و سومین دوره آزمون پذیرش دستیار فوق تخصصی پزشکی بالینی صبح پنجشنبه ۱۸ دی ماه ۱۴۰۴ با حضور ۴۸۲ داوطلب در شهر تهران برگزار شد.

نتایج آزمون کتبی ۵ بهمن ماه در سایت مرکز سنجش آموزش پزشکی منتشر شد و آزمون شفاهی در روزهای ۵ تا ۱۱ بهمن ماه ۱۴۰۴ برگزار و کارنامه علمی چهارشنبه ۲۹ بهمن منتشر شد. انتخاب محل و ویرایش در بازه های زمانی اسفند ۱۴۰۴، فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵ انجام شد.

براساس میزان جدول ظرفیت پذیرش چهل و سومین دوره آزمون پذیرش دستیار فوق تخصصی رشته های بالینی مجموع ظرفیت حدود ۱۷۰ ظرفیت رشته محل است.

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها- بهنام بهتری نژاد: استان فارس به‌ واسطه گستره جغرافیایی متنوع، اقلیم چهارفصل و برخورداری از ارتفاعات، دشت‌ها و رویشگاه‌های طبیعی متعدد، یکی از مهم‌ترین و غنی‌ترین مناطق کشور در حوزه تنوع زیستی به شمار می‌رود؛ ظرفیتی که به‌طور ویژه در عرصه گیاهان دارویی جلوه‌گر شده است.

این استان از دیرباز در فرهنگ طب سنتی ایران جایگاه برجسته‌ای داشته و بسیاری از گیاهان دارویی شناخته‌شده در متون کهن پزشکی، در همین پهنه طبیعی رشد کرده و مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

وجود گونه‌های متنوع گیاهان دارویی در فارس، از مناطق کوهستانی زاگرس تا نواحی جنوبی و گرمسیری، این استان را به یک ذخیره‌گاه ارزشمند ژنتیکی تبدیل کرده است؛ ذخیره‌ای که نه‌تنها برای درمان‌های سنتی، بلکه در صنایع داروسازی نوین، آرایشی و بهداشتی و حتی صنایع غذایی نیز کاربردهای گسترده‌ای یافته است.

همین ویژگی سبب شده تا طی سال‌های اخیر نگاه علمی و اقتصادی به این حوزه در استان تقویت شود و موضوع گیاهان دارویی از یک ظرفیت بومی به یک راهبرد توسعه‌ای تبدیل گردد.

در کنار ظرفیت‌های طبیعی، حضور دانشگاه علوم پزشکی شیراز، مراکز تحقیقاتی، جهاد دانشگاهی و شرکت‌های دانش‌بنیان، بستر مناسبی را برای پژوهش، کشت علمی، فرآوری و تجاری‌سازی گیاهان دارویی فراهم کرده است.

این هم‌افزایی میان علم و تولید، زمینه‌ای را ایجاد کرده که فارس بتواند در مسیر تبدیل شدن به قطب ملی و حتی منطقه‌ای گیاهان دارویی قرار گیرد.

با این حال، تحقق کامل این جایگاه نیازمند توجه جدی به زنجیره ارزش این صنعت است؛ از شناسایی و حفاظت منابع طبیعی گرفته تا توسعه کشت‌های صنعتی، حمایت از کشاورزان، ایجاد صنایع فرآوری و تقویت بازارهای صادراتی.

در صورت برنامه‌ریزی دقیق و حمایت هدفمند، گیاهان دارویی می‌توانند به یکی از پیشران‌های مهم اقتصاد غیرنفتی استان فارس تبدیل شوند و نقشی مؤثر در اشتغال‌زایی پایدار و توسعه روستایی ایفا کنند.

بهترین نوع گیاهان دارویی در فارس رویش دارند

محمودرضا معین، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز و مدیرگروه فارماکوگنوزی دانشکده داروسازی شیراز، در گفتگو با آرمان آرا با اشاره به ظرفیت‌های گسترده استان فارس در حوزه گیاهان دارویی گفت: فارس به دلیل گستردگی جغرافیایی و تنوع آب‌وهوایی، یکی از استان‌های مهم کشور در زمینه کشت و بهره‌برداری از گیاهان دارویی به شمار می‌رود.

وی افزود: استان فارس از گذشته‌های دور صادرکننده برخی اقلام مهم گیاهان دارویی از جمله کتیرا، آنغوزه و شیرین‌بیان بوده و این ظرفیت همچنان در استان وجود دارد.

مدیرگروه فارماکوگنوزی دانشکده داروسازی شیراز ادامه داد: امروزه نیز کشت گیاهان دارویی و توسعه صنایع تبدیلی مرتبط با این حوزه، با استقبال مناسبی در استان مواجه شده است و فارس به‌واسطه تنوع کم‌نظیر اقلیمی، یکی از مهم‌ترین رویشگاه‌های گیاهان دارویی در کشور محسوب می‌شود.

معین با بیان اینکه تنوع محصولات باغی و جالیزی در فارس نقش مهمی در انتخاب و توسعه کشت گیاهان دارویی داشته است، گفت: این شرایط سبب شده کشاورزان استان بتوانند متناسب با شرایط اقلیمی هر منطقه، گونه‌های متنوعی از گیاهان دارویی را کشت کنند.

وی با اشاره به برخی اقدامات نوآورانه در این حوزه بیان کرد: برای نخستین بار در کشور، کشت گیاه «مورد» در شهرستان رستم استان فارس انجام شده که نشان‌دهنده ظرفیت بالای استان در توسعه گونه‌های جدید گیاهان دارویی است.

اجرای طرح های ویژه تحقیقاتی بر روی گیاهان دارویی در فارس

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نقش مراکز علمی و دانشگاهی را در توسعه این حوزه بسیار مهم دانست و افزود: دانشگاه‌ها با اجرای طرح‌های تحقیقاتی، نقش مؤثری در شناسایی، جمع‌آوری و بررسی خواص گیاهان دارویی بومی دارند.

معین ادامه داد: در دانشکده داروسازی شیراز نیز فعالیت‌های متعددی در حوزه فرآوری و تولید مواد اولیه دارویی، کنترل کیفیت، جداسازی و تعیین ساختار مولکولی ترکیبات مؤثر گیاهان دارویی، فرمولاسیون داروهای گیاهی و بررسی خواص درمانی آنها در حال انجام است.

وی با تأکید بر ضرورت حمایت از این حوزه اظهار کرد: شرایط مناسب آب‌وهوایی، حمایت از تولیدکنندگان، پشتیبانی از طرح‌های تحقیقاتی، برگزاری نمایشگاه‌ها و کنگره‌های تخصصی و همچنین تأمین تجهیزات مورد نیاز، می‌تواند آینده روشنی را برای صنعت گیاهان دارویی در فارس رقم بزند.

فارس رتبه نخست کشور از نظر تنوع گونه‌های گیاهان دارویی را داراست

حشمت‌الله صادقی، سرپرست معاونت امور باغبانی جهاد کشاورزی فارس، در گفتگو با آرمان آرا با اشاره به جایگاه ویژه استان فارس در حوزه گیاهان دارویی گفت: فارس از نظر تنوع گونه‌های گیاهان دارویی رتبه نخست کشور را در اختیار دارد و در زمینه سطح زیر کشت و میزان تولید نیز پس از استان‌های خراسان رضوی و خراسان جنوبی در جایگاه سوم کشور قرار گرفته است.

وی با بیان اینکه در حال حاضر حدود ۳۳ هزار هکتار از اراضی استان زیر کشت گیاهان دارویی قرار دارد، افزود: سالانه بیش از ۴۵ هزار تن انواع گیاهان دارویی در فارس تولید می‌شود و در مجموع بین ۵۲ تا ۵۳ گونه گیاه دارویی در استان کشت می‌شود.

سرپرست معاونت امور باغبانی جهاد کشاورزی فارس ادامه داد: از این میزان، حدود هشت هزار و ۶۰۰ هکتار به کشت گل محمدی اختصاص دارد که سالانه نزدیک به ۱۴ هزار تن گل تر از آن برداشت می‌شود. همچنین فارس از نظر سطح زیر کشت زعفران نیز جز استان‌های پیشرو کشور محسوب می‌شود.

صادقی تنوع اقلیمی فارس را یکی از مهم‌ترین مزیت‌های این استان در حوزه گیاهان دارویی دانست و گفت: وجود شرایط اقلیمی متفاوت از مناطق گرمسیری شهرستان‌های لار، لامرد و مهر گرفته تا مناطق سردسیری مانند آباده، سبب شده امکان کشت گونه‌های متنوع گیاهان دارویی در استان فراهم شود.

وی اضافه کرد: در مناطق سردسیر فارس گونه‌هایی مانند آویشن، مریم‌گلی و زیره سیاه کشت می‌شود و همین تنوع، فارس را به یکی از استان‌های پیشرو کشور در حوزه گیاهان دارویی تبدیل کرده است.

ظرفیت بالای ارزآوری گیاهان دارویی

سرپرست معاونت امور باغبانی جهاد کشاورزی فارس درباره وضعیت صادرات گیاهان دارویی نیز بیان کرد: در حال حاضر به دلیل برخی شرایط و محدودیت‌های موجود، صادرات با چالش‌هایی مواجه است، اما امیدواریم با رفع محدودیت‌ها، زمینه توسعه صادرات این محصولات بیش از پیش فراهم شود.

صادقی تأکید کرد: در زمینه تولید، استان فارس با مشکل خاصی مواجه نیست و حتی در سال‌هایی که با کمبود بارندگی روبه‌رو هستیم، به سمت توسعه کشت گیاهان کم‌آب‌بر و سازگار با شرایط اقلیمی مانند بابونه و زیره سبز حرکت کرده‌ایم.

وی با اشاره به ظرفیت ارزآوری گیاهان دارویی افزود: اگر در حوزه بازاریابی و صادرات، برنامه‌ریزی منسجم‌تری از سوی دستگاه‌های مرتبط صورت گیرد، این بخش می‌تواند هم در زمینه ارزآوری و هم درآمدزایی برای تولیدکنندگان، نقش مؤثرتری ایفا کند.

لزوم ارائه تسهیلات و حمایت‌های لازم برای فعالان بخش گیاهان دارویی

سرپرست معاونت امور باغبانی جهاد کشاورزی فارس در بخش پایانی این گفتگو، افزایش هزینه‌های تولید را یکی از دغدغه‌های فعالان این حوزه عنوان کرد و گفت: هزینه نهاده‌های اولیه، کود، سموم کشاورزی و همچنین هزینه‌های کارگری، بخشی از چالش‌های تولید در حوزه گیاهان دارویی است.

صادقی با تأکید بر ضرورت تولید محصولات سالم اظهار کرد: تلاش ما این است که در کشت گیاهان دارویی حتی‌الامکان از نهاده‌هایی استفاده شود که محصولی سالم و باکیفیت در اختیار مصرف‌کنندگان و بازار صادرات قرار گیرد.

وی در پایان ابراز امیدواری کرد با ارائه تسهیلات و حمایت‌های لازم، هزینه تولید برای فعالان این بخش کاهش یابد و زمینه توسعه هرچه بیشتر کشت و صادرات گیاهان دارویی در فارس فراهم شود.

به گزارش خبرصنعتی؛ مدیر توسعه صنایع پایین‌دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی با تشریح چگونگی مدیریت تأمین مواد اولیه صنایع پایین‌دستی در شرایط اضطرار، از روند روبه‌رشد عرضه‌ها خبر داد و گفت: هم‌اکنون ظرفیت تأمین مواد و کالاهای اولویت‌دار وجود دارد و این کالاها در حال تأمین هستند

زنجیره تأمین مواد اولیه صنایع پایین‌دستی در پی تشدید تنش‌های نظامی و حملات هدفمند دشمن به تأسیسات حیاتی صنعت پتروشیمی کشور در جنگ تحمیلی سوم، با یکی از حساس‌ترین آزمون‌های خود روبه‌رو شد. آسیب واردشده به چند مجتمع کلیدی در منطقه ماهشهر و عسلویه، نگرانی‌هایی را در زمینه تأمین مواد اولیه مورد نیاز صنایع پایین‌دستی ایجاد کرد تا بازار داخلی با شوک کمبود و التهاب شدید قیمتی مواجه شود. بااین‌حال، محمد متقی، مدیر توسعه صنایع پایین‌دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی، در تشریح عملکرد این شرکت به‌عنوان نهاد تنظیم‌گر صنعت پتروشیمی، از اجرای برنامه‌ای جامع و ازپیش‌طراحی‌شده بر مبنای اصول پدافند غیرعامل خبر می‌دهد که عبور از این بحران را ممکن ساخته است.

وی با استناد به داده‌های بورس کالا، از کاهش تدریجی التهابات بازار مواد اولیه و روند روبه‌رشد عرضه‌ها خبر داد و تأکید کرد: دلیل اصلی نوسانات کنونی قیمت‌ها در بازار را باید در مرحله تولید و توزیع در انتهای زنجیره جست‌وجو کرد، نه کمبود مواد اولیه در بالادست.

متقی با اعلام اینکه بازیابی و بازسازی مجتمع‌های پتروشیمی از برنامه‌های در حال انجامی است که در میان‌مدت تکمیل می‌شود، افزود: با برنامه‌ریزی و اقدام‌های انجام‌شده، ظرفیت تأمین کالاهای اولویت‌دار وجود دارد و این کالاها در حال تأمین هستند.

گفت‌وگو با محمد متقی، مدیر توسعه صنایع پایین‌دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی را در ادامه بخوانید.

شرکت ملی صنایع پتروشیمی برای عرضه پایدار مواد اولیه صنایع پایین‌دستی و حفظ آرامش بازار در اوضاع حساس جنگ چه برنامه‌هایی را اجرا کرده است؟

صنعت پتروشیمی کشور پیش از اینکه هدف حمله دشمن قرار گیرد، براساس دستورعمل‌های پدافند غیرعامل اقدام‌ها و برنامه‌هایی را برای کاهش حداقلی آسیب‌های احتمالی اجرا کرد که شامل برنامه‌هایی برای چگونگی تأمین اقلام ضروری در زمان توقف تولید مجتمع‌ها بود.

بر همین اساس، کالاهای مورد نیاز صنایع پایین‌دستی در شرایط جنگی در کمیته شرایط اضطرار صنایع پایین‌دستی به‌طور کامل احصا و اولویت‌بندی شده و اقدام‌های لازم انجام شد. این کمیته ترکیبی از نماینده شرکت ملی صنایع پتروشیمی، دفتر صنایع شیمیایی و پلیمری وزارت صمت، بورس کالا و سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان است.

برای نمونه، یکی از این اقدام‌ها پیش از جنگ ۴۰روزه برای پت بطری بود؛ حواله‌های فروخته‌شده اما تحویل‌داده‌نشده که مقدار آن نیز بسیار زیاد و بیش از ۵۰ هزار تن بود، مدیریت شده و کالای بیشتری به کارخانه‌ها عرضه شد و حواله‌های تحویل‌داده‌نشده کاهش یافت. همچنین، مقداری از محصول نیز در انبارهای مختلف ذخیره و در زمان جنگ عرضه و تحویل شد.

افزون‌براین، برخی کالاها نیز مانند پلی‌استایرن با تخلیه مخازن مواد اولیه به‌وفور تولید شد. برای تولید کالاهای مورد نیاز تجهیزات پزشکی نیز از ابتدای سال ۱۴۰۴، حتی پیش از آغاز جنگ ۱۲روزه، به‌صورت ۶ماهه برنامه‌ریزی و مواد مورد نیاز ۶ ماه نخست در ابتدای سال و ۶ ماه دوم در مهر و آبان ۱۴۰۴ تحویل شد. بنابراین، مدیریت تأمین مواد اولیه صنایع پایین‌دستی برای وضعیت بحرانی پیش از آغاز جنگ انجام شده بود.

مدیریت تأمین مواد صنایع پایین‌دستی پس از حمله به تأسیسات صنعت پتروشیمی چگونه انجام شد؟

با وجود حملات دشمن به تأسیسات صنعت پتروشیمی و اوضاع حساس منطقه و عبور و مرور سخت، حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد تحویل کالاها پس از حمله نیز مدیریت شد. از سوی دیگر، صنایع پایین‌دستی براساس تجربه‌های سال‌های گذشته و به گواه فعالان این حوزه، حداقل مواد اولیه حدود دو ماه خود را از پیش تأمین کرده‌اند.

آیا عرضه محصولات در بورس با افزایش قیمت همراه بود؟

از مهم‌ترین مصوبه‌هایی که از طریق نهادهای بالادستی در دوران جنگ به وزارت نفت ابلاغ شد، موضوع عدم افزایش قیمت‌ها بود. براساس این ابلاغیه، قیمت جهانی خوراک و محصولات باید براساس قیمت‌های قبل از جنگ عرضه شود.

درمجموع، با توجه به داده‌های بورس، عرضه‌های مازاد پیش از جنگ، موجودی انبار مواد کارخانه‌ها و تعطیلی بسیاری از این صنایع پایین‌دستی در دوران جنگ، نباید کسری حادی در مواد اولیه صنایع پایین‌دستی وجود داشته باشد که سبب افزایش کنونی قیمت‌ها در بازار باشد. افزون بر اینکه در عرضه مواد اولیه نیز افزایش قیمتی انجام نگرفته است. ازاین‌رو، دلیل افزایش قیمت‌ها را باید در تولید و توزیع در انتهای زنجیره جست‌وجو کرد.

روند تأمین مواد اولیه صنایع پایین‌دستی پس از اعلام آتش‌بس چگونه مدیریت شد؟

بلافاصله پس از اعلام آتش‌بس، کمیته بازسازی متشکل از چند کارگروه در شرکت ملی صنایع پتروشیمی تشکیل شد. کارگروه تأمین مواد اولیه صنایع پایین‌دستی یکی از آن‌هاست. هدف از تشکیل این کارگروه، تمرکز هر بخش بر حوزه تخصصی موضوع موردنظر است تا بتواند با برنامه‌ریزی، افزایش ارتباطات و مدیریت تخصصی، آن بخش را سامان‌دهی کند.

نشست‌های بسیاری در این کارگروه مشابه کارگروه شرایط اضطرار با حضور مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی، معاون وزارت صمت، بانک مرکزی، و انجمن کارفرمایی صنعت پتروشیمی برگزار شده و همه مباحث مربوط به تأمین مواد صنایع پایین‌دستی مطرح، و برنامه بازتوانی، بازسازی و راه‌اندازی دوباره شرکت‌ها مشخص شد. خوشبختانه، اکنون بیشتر پتروشیمی‌های منطقه ماهشهر و عسلویه که تأمین‌کننده مواد اولیه صنایع پایین‌دستی هستند، در مرحله راه‌اندازی یا پیش‌راه‌اندازی تدریجی قرار دارند. البته شاید در ابتدا ظرفیت آن‌ها به ۱۰۰ درصد نرسد، اما اولویت، تأمین بازار داخل است.

در معاملات بورس نیز طی دو هفته پیش، به‌طور کامل روند روبه‌رشد عرضه‌های انجام‌شده مشاهده می‌شود. برای نمونه، عرضه پت بطری از هفته گذشته آغاز شده است؛ هرچند مقدار عرضه محصولات به دلیل شروع دوباره راه‌اندازی به حجم عرضه‌های پیشین نرسیده، اما التهاب در بازار قیمت‌ها به دنبال همین عرضه‌ها رو به کاهش است. پلی‌اتیلن تزریقی نیز نزدیک قیمت‌های پایه و حتی پایین‌تر از قیمت جهانی در بورس معامله شد. پلی‌اتیلن سنگین فیلم (مواد نایلون و نایلکس‌هایی که افزایش قیمت در بازار داشته‌اند) نیز برای مثال در ۱۳ اردیبهشت روی قیمت پایه و حتی بسیار پایین‌تر از قیمت جهانی به فروش رفته‌ است.

همچنین، پلی‌اتیلن سنگین ‌بادی یا پلی‌اتیلن اکستروژن زیر قیمت‌های جهانی فروخته شده‌اند. این موارد نشان می‌دهد که روند عرضه‌ها رو به بهبود است و التهاب‌ بازار روزبه‌روز در حال کاهش. البته وزارت صمت نیز بخشی از سهمیه‌ها را براساس عملکرد پارسال کاهش داده که این موضوع نیز به مدیریت بازار کمک کرده است. ما معتقدیم افزایش متقاضیان مواد اولیه در بورس کالا در زمان‌های بحرانی تا حدودی غیرواقعی است؛ در این شرایط بعضی از کارخانه‌های تولیدی واقعی ممکن است مواد اولیه کمتر و بعضی واحدها، بدون هیچ‌گونه تولیدی، سهمیه دریافت کنند که این موضوع باید مدیریت شود.

همکاری شرکت ملی صنایع پتروشیمی و وزارت صمت دراین‌باره چگونه است؟

وزارت صمت مسئول نظارت بر بخش تقاضای صنایع پایین‌دستی است، اما شرکت ملی صنایع پتروشیمی نیز به‌طور مستمر نشست‌های هماهنگی‌ای را با همکاری این وزارتخانه برگزار می‌کند و تعامل بسیار مناسبی شکل گرفته است. یکی از درخواست‌های همیشگی ما مدیریت سهمیه‌هایی است که در بورس کالا مجوز خرید دارند.

اگر سامانه افق ازسوی وزارت صمت تکمیل و راه‌اندازی شود، مقدار تولید صنایع پایین‌دستی به بیمه، مالیات و سایر سامانه‌هایی که امکان صحت‌سنجی تولید از طریق آن‌ها وجود دارد، متصل می‌شود، تولیدکننده واقعی مشخص و بسیاری از این چالش‌ها تا حد زیادی حل خواهد شد.

بازیابی مجتمع‌های پتروشیمی آسیب‌دیده و واردات مواد مورد نیاز صنایع داخلی، اصلی‌ترین راهکار گذر از وضع کنونی است. اکنون روند اجرا چگونه است؟

بازیابی و بازسازی مجتمع‌های پتروشیمی از برنامه‌های در حال انجامی است که در میان‌مدت تکمیل می‌شود. این برنامه به‌صورت سه‌ماهه تدوین شده و هر هفته با مدیریت تولید شرکت رصد و به‌روزرسانی می‌شود تا تولیدات نیز به‌طور مستمر برای عرضه‌های مرتب و منظم مدیریت ‌شوند.

در بحث واردات نیز برای تأمین کمبود بخشی از کالاهای بازار با کمک وزارت صنعت، معدن و تجارت برنامه‌ریزی شده است؛ به این ترتیب یا شرکت پتروشیمی صاحب کالا یا آن ماده اولیه، اقدام به واردات می‌کند یا اگر این واحدها متقاضی نیستند، به سایر پتروشیمی‌هایی که ارز در اختیار دارند، درخواست واردات داده می‌شود. دسته دیگر از متقاضیان واردات، خود صنایع پایین‌دستی و بازرگانان هستند که این دو گروه به وزارت صنعت، معدن و تجارت ارجاع داده می‌شوند. اما اگر یک شرکت پتروشیمی بخواهد برای واردات اقدام کند، شرکت ملی صنایع پتروشیمی اقدام‌های لازم برای همکاری و تسهیل واردات را انجام خواهد داد.

با توجه به تصمیم کمیته تنظیم بازار، ثبت سفارش برای همه گروه‌ها (شرکت‌های پتروشیمی، بازرگانان و صنایع پایین‌دستی) به‌آسانی در حال انجام است و می‌توانند واردات داشته باشند. البته حجم ثبت سفارش درمجموع مدیریت می‌شود.

براساس این برنامه‌ها نیاز بازار داخل بدون التهاب تأمین می‌شود؟

براساس برنامه‌های تدوین‌شده‌ای که تولید بر طبق آن‌ها انجام می‌شود، حداقل‌های بازار تأمین می‌شود. اما تأمین ۱۰۰ درصد در این بازار معنا ندارد؛ زیرا نه‌فقط در این شرایط، که در شرایط عادی هم، تمام محصول تولیدی ازسوی صنایع پایین‌دستی (دارای سهمیه)، چه ظرفیت‌های واقعی و چه ظرفیت‌های کاغذی خریداری می‌شود. ازآنجاکه شرکت ملی صنایع پتروشیمی اطلاع دقیقی از تولیدکنندگان واقعی ندارد، بنابراین مقدار دقیقی از نیاز واقعی بازار داخلی در دست نیست، اما همیشه آمار معاملات و میزان صادرات شبه قاچاق، در بازار آرام مشخص می‌شود.

ازاین‌رو، براساس آمار و اطلاعاتی که در اختیار شرکت ملی صنایع پتروشیمی است، با اقدام‌هایی که انجام می‌دهیم، نیازهای در اولویت بازار را پاسخ‌گو هستیم؛ یعنی ظرفیت تأمین کالاهای اولویت‌دار که اکنون تولید آن‌ها آغاز شده است وجود دارد و در حال تأمین هستند.

آیا برای تأمین مواد اولویت‌دار داخل، گرید تولیدی واحدها تغییر کرده است؟

یکی از مسئولیت‌های اساسی مدیریت صنایع پایین‌دستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی این است که مبتنی بر نیاز داخلی، در برنامه‌ریزی تولید پتروشیمی‌ها ورود می‌کند. ازاین‌رو، در مواقع لزوم، تولید گرید مشخص برای بازه‌های زمانی معین به شرکت‌های پتروشیمی به‌منظور تأمین نیاز داخل ابلاغ می‌شود.

ابلاغیه ممنوعیت صادرات محصولات پتروشیمی چه کمکی به تعادل بازار کرد؟

این ابلاغیه شامل دو بخش بود: یک بخش مربوط به وزارت صنعت، معدن و تجارت است و پس از زنجیره بالادستی صنعت پتروشیمی قرار دارد؛ مانند کامپاندها، روغن‌ها، حلال‌ها و…، که در این ابلاغیه صادرات آن‌ها ممنوع اعلام شد. اما در آن مصوبه یک بند برای محصولات پتروشیمی وجود داشت که دستگاه متولی شرکت ملی صنایع پتروشیمی است و مطابق روال قبل اعلام‌نظر می‌کند. ازاین‌رو، براساس برنامه‌ریزی‌هایی که انجام شد، کالاهای مورد نیاز داخل را از فهرست کالاهای مجاز برای صادرات خارج کردیم و سایر کالاهایی که همواره مازاد بر نیاز داخل تولید می‌شد، مانند انواع گازها، متانول، اوره، آمونیاک، برخی پلی‌اتیلن‌ها و… همانند روال قبل در فهرست صادراتی قرار گرفتند.

اکنون نیز پس از رصد بازار و تحلیل آن، مازاد تولید به‌تدریج به‌سمت برنامه‌ریزی برای صادرات و ارزآوری کشور حرکت خواهد کرد.

پیش‌بینی زمانی برای آرامش کامل در بازار داخل مشخص است؟

کالا با کالا متفاوت است. برای مثال، هفته گذشته در پلی‌اتیلن این اتفاق رخ داد. احتمالاً تا پایان اردیبهشت به پایداری خواهیم رسید و رقابت‌ها کاهش می‌یابد. البته باید فاصله قیمتی با بازارهای همجوار مدیریت شود تا از قاچاق جلوگیری شود.

اما با توجه به مجوزهای وارداتی که برای پلی‌پروپیلن، پی‌وی‌سی و پت صادر شده، ۳۰ تا ۴۰ روز زمان لازم است تا واردات انجام شود. با تولیدات داخلی، به‌طور قطع پاسخ‌گوی نیازهای اولویت‌دار خواهیم بود. برای کالاهای غیراولویت‌دار نیز که به‌تدریج کاهش می‌یابند، بازار تقریباً تا پایان خرداد به حالت باثبات‌تری خواهد رسید.